• maandag 09 November 2026
  • Het laatste nieuws uit Suriname
Wie betaalt de zorg die wij wensen?

Wie betaalt de zorg die wij wensen?

| starnieuws | Door: Redactie

Een reactie op ‘Wie betaalt de hulp voordat iemand breekt?’
In een recent artikel op Starnieuws wordt gepleit voor een betere toegankelijkheid van psychologische hulp in Suriname. De schrijver stelt terecht dat mensen met psychische problemen niet pas geholpen moeten worden wanneer zij in een ernstige crisis terechtkomen. Vroegtijdige begeleiding kan veel persoonlijk leed voorkomen. Daarover hoeft nauwelijks verschil van mening te bestaan.

Maar het artikel gaat grotendeels voorbij aan een fundamenteler probleem dat vrijwel de gehele Surinaamse gezondheidszorg beheerst: het
structurele tekort aan financiële middelen om zelfs de bestaande zorg op verantwoorde wijze te kunnen garanderen.
En juist daar begint de discussie.

Het topje van de ijsberg
De beperkte vergoeding voor psychologische hulp is slechts het topje van een enorme ijsberg.

De financiële werkelijkheid van onze gezondheidszorg is veel ernstiger. Volgens gegevens van de Wereldbank bedroegen de rechtstreekse betalingen door huishoudens (out-of-pocket expenditures) in 2023 al maar liefst 19,72% van de totale gezondheidsuitgaven. Dat betekent dat bijna een vijfde van alle zorguitgaven rechtstreeks door burgers wordt betaald, ondanks het bestaan van een uitgebreid verzekeringsstelsel. Al decennialang worden SZF-patiënten geconfronteerd met bijbetalingen voor grote operaties, waaronder hartoperaties, orthopedische en neurochirurgische ingrepen. Ook voor talrijke geneesmiddelen en diagnostische onderzoeken moeten patiënten, ondanks een geldige verzekering, geregeld zelf betalen. Hoewel inmiddels maatregelen zijn aangekondigd om bijbetalingen voor gedekte zorg tegen te gaan, blijft de vraag in hoeverre deze financiële lasten daadwerkelijk zijn

verdwenen. 


De psychologische zorg staat hierin niet alleen. Ook b.v. fysiotherapie, logopedie, neuropsychologie en ergotherapie kennen beperkte vergoedingen, waarbij patiënten regelmatig kosten moeten voorschieten of zelf dragen. Het probleem is dus niet dat één bepaalde zorgdiscipline onvoldoende wordt vergoed. Het probleem is dat onze gezondheidszorg als geheel structureel wordt ondergefinancierd.

Wie uitsluitend de vergoeding voor psychologische hulp ter discussie stelt, zonder deze bredere werkelijkheid te erkennen, plaatst een op zichzelf sympathieke klacht in een bijzonder onrealistische context.

Goede bedoelingen zijn nog geen beleid
Het is betrekkelijk eenvoudig om vast te stellen welke voorzieningen ontbreken. Meer psychologische begeleiding, betere verwijzingen, preventie en nazorg zijn stuk voor stuk verstandige voorstellen. Maar preventie is niet gratis. Psychologen, huisartsen en psychiaters moeten worden betaald. Ook de organisatie van zorgketens vraagt personeel, infrastructuur en middelen. Bovendien leidt niet iedere investering in preventie automatisch tot financiële besparingen. Ziekenhuizen kampen met tekorten, tarieven zijn jarenlang
onvoldoende aangepast en betalingen verlopen regelmatig met vertraging. Inflatie en de waardedaling van onze munt hebben de koopkracht van zorgbudgetten ernstig aangetast. Wij hebben niet alleen een probleem met de organisatie en verdeling van zorg. Wij hebben vooral een probleem met de financiering ervan. En dat beleidsstuk is minder eenvoudig op te lossen.

De verantwoordelijkheid van opeenvolgende SZF-directies
De structurele financieringsproblemen van het SZF zijn niet van recente datum. Opeenvolgende directies zijn gedurende vele jaren geconfronteerd met dezelfde werkelijkheid: de beschikbare middelen waren ontoereikend om alle noodzakelijke zorgvoorzieningen tegen realistische tarieven te financieren. Toch is deze fundamentele tekortkoming naar buiten toe zelden voldoende openlijk erkend. De steeds langer wordende lijst van onvervulde zorgbehoeften werd besproken, terwijl de onderliggende financiële onmogelijkheid om daaraan tegemoet te komen onvoldoende werd benoemd. Hierdoor bleven vergoedingen achter en werden de gevolgen van de tekorten steeds verder afgewenteld op zorgverleners, instellingen en uiteindelijk de patiënten.
Juist het erkennen van deze historische werkelijkheid is noodzakelijk om te voorkomen dat nieuwe beleidsvoornemens opnieuw stranden op hetzelfde financieringsprobleem.

Eerst de financiële werkelijkheid onder ogen zien
Suriname heeft behoefte aan een transparant overzicht van de totale zorguitgaven, verzekeringsinkomsten, achterstallige verplichtingen en werkelijke kostprijzen. Pas dan kunnen realistische prioriteiten worden gesteld. Onze gezondheidszorg heeft de afgelopen jaren niet geleden aan een gebrek aan beleidsvoornemens. Er zijn talrijke plannen, adviezen en strategische documenten verschenen. Wat telkens ontbreekt, is een overtuigende financiële vertaling daarvan.

Vlag boven franje
Het is gemakkelijk uitbreiding van zorg te bepleiten. Maar als de vraag naar de financiering grotendeels onbeantwoord blijft en goede bedoelingen, analyses en beleidsvoornemens zich richten op de franje, kan de vlag zelf ten val komen. De hoogste prioriteit moet liggen bij het herstel van de financiële grondslag waarop onze gehele gezondheidszorg rust. De werkelijke uitdaging is immers niet alleen te voorkomen dat
de patiënt breekt, maar ook dat het zorgstelsel waaronder hij bescherming zoekt, zelf bezwijkt. Het strijken van de vlag van onze gezondheidszorg is een moment dat wij ons onder geen beding mogen laten overkomen.

Julian Pengel


| starnieuws | Door: Redactie