PRO: gezond en veilig milieu noodzakelijk voor duurzame ontwikkeling

INGEZONDEN

De Partij voor Recht en Ontwikkeling (PRO) volgt met grote bezorgdheid de situatie en nasleep rond de massale vissterfte in de Boven-Saramaccarivier. De gebeurtenissen wijzen op een ernstige bedreiging voor het milieu. Daarnaast raakt de situatie direct aan de gezondheid, bestaanszekerheid en het recht op een veilige leefomgeving van de gemeenschappen die afhankelijk zijn van de rivier.

De Saramaccarivier is voor inheemse en tribale gemeenschappen van levensbelang. Het water voorziet in voedsel, inkomen, dagelijkse en culturele behoeften. Wanneer daar sprake is van mogelijke vervuiling, ontstaat niet alleen milieuschade maar ook onzekerheid en angst onder bewoners. De gevolgen worden niet alleen vandaag gevoeld, maar raken ook toekomstige generaties.

PRO benadrukt dat duurzame ontwikkeling niet kan plaatsvinden zonder bescherming van de natuurlijke rijkdommen van Suriname. Economische activiteiten mogen niet ertoe leiden dat gemeenschappen die afhankelijk zijn van de natuur de hoogste prijs betalen. Hun recht op ontwikkeling moet altijd samengaan met het recht

op een gezond en veilig leefmilieu.

Structuereel probleem blootgelegdHoewel het onderzoek naar de precieze oorzaak van de vissterfte nog loopt, zijn de eerste bevindingen reden tot grote zorg. Het aantreffen van sporen cyanide en kwik in het water, ook wanneer de gemeten concentraties onder de geldende normen liggen, mag niet worden gebagatelliseerd. De aanwezigheid van dergelijke stoffen in een rivier is op zichzelf al een alarmsignaal.

Deze situatie legt ook een groter structureel probleem bloot: de beperkte capaciteit van onze controlerende en handhavende instituten. De Nationale Milieu Autoriteit (NMA) is voor bepaalde cruciale onderzoeken en analyses afhankelijk van externe en buitenlandse deskundigheid en ondersteuning. Hierdoor bestaat het risico dat pas achteraf wordt gereageerd nadat milieuschade al is ontstaan, terwijl effectief milieubeleid juist moet inzetten op preventie en het tijdig voorkomen van milieurisico’s.

PRO is van mening dat binnen het milieubeleid meer nadruk moet komen te liggen op preventie en het vroegtijdig signaleren

van risico’s. De focus moet verschuiven naar een systeem waarbij risico’s vooraf worden vastgesteld, toezicht structureel wordt uitgevoerd en overtredingen daadwerkelijk worden aangepakt. Dit is van bijzonder belang bij illegale goudwinning, waarbij het gebruik van schadelijke chemicaliën ernstige gevolgen kan hebben voor mens en milieu.

Aanpak bij bronKlaarblijkelijk is er op dit moment onvoldoende capaciteit om overal effectief toezicht te houden en illegale activiteiten in het binnenland direct aan te pakken. Daarom moet de aanpak beginnen bij de bron: het tegengaan van de illegale invoer en smokkel van verboden chemicaliën. Dit moet een prioriteit worden in de strijd tegen milieuschade. Als het nog niet mogelijk is om overal op te treden tegen de gevolgen van milieuschade, moet de aanpak beginnen bij de bron. Voorkomen moet worden dat verboden chemicaliën onbeperkt beschikbaar blijven.

Deze situatie maakt duidelijk dat financiële middelen en technische capaciteit alleen niet voldoende zijn. Er is ook politieke daadkracht nodig

en een effectieve aanpak van corruptie. Sterke instituten kunnen alleen effectief functioneren wanneer bestuurders bereid zijn regels daadwerkelijk te handhaven, toezicht serieus te nemen en verantwoordelijken aan te pakken.

PRO bepleit daarom een regeringsbeleid waarin structureel geïnvesteerd wordt in de capaciteit voor milieutoezicht en handhaving. De samenleving heeft daarnaast recht op volledige transparantie over de onderzoeksresultaten. Ook moeten de getroffen gemeenschappen actief worden betrokken bij het verdere proces. Alleen door recht te doen aan mens en natuur kan Suriname werken aan een ontwikkeling die duurzaam en verantwoord is, en die niemand uitsluit.

Partij voor Recht en Ontwikkeling