Net als de Progressief-Verheffende Partij (PVP) is vanmorgen ook de politieke organisatie Nationale Ontwikkelings  Platform (NOP) in het ongelijk gesteld door de kortgedingrechter. Deze partijen hadden zich gewend tot de rechter

nadat hun administratief beroep om mee te kunnen doen aan de verkiezingen was afgewezen door president Chan Santokhi. Rechter Suzanne Chu heeft het gevraagde door de NOP geweigerd.

Het NOP kwam vijf minuten na sluitingstijd opdagen om zich te registreren voor deelname aan de verkiezingen. Het Centraal Hoofdstembureau (CHS) heeft geweigerd de stukken van de partij in ontvangst te nemen. De NOP is niet lang geleden opgericht. De bestaande Nationale Ontwikkelings Partij (NOP) doet niet mee aan de verkiezing. 

De nieuwe NOP heeft de naam gewijzigd van Partij naar Platform. De naamswijziging is goedgekeurd door de president. De NOP waar Frans Palisie

voorzitter van is en ook geregistreerd staat bij het Onafhankelijk Kiesbureau doet niet mee aan de verkiezingen.

Agroforestry in het district Brokopondo voor onder andere behoud van biodiversiteit en de grondkwaliteit.

Het Centrum voor Landbouwkundig Onderzoek in Suriname (CELOS) is bezig beleid te formuleren en wet- en regelgeving

aan te passen voor regulering van de kleinschalige goudsector. Er is onderzoek gedaan naar agroforestry als alternatief voor de kostgronden in Brokopondo. Dit kon worden gerealiseerd met ondersteuning van APA Suriname die samen met de partners Cepsa en Petronas Suriname, zoeken naar olie in Blok 53 offshore.

Agroforestry is een landbouwsysteem waarbij bomen worden gecombineerd met andere gewassen of veeteelt, wat zowel ecologische als economische voordelen kan opleveren. Voordelen van agroforestry kunnen zijn dat de biodiversiteit behouden blijft, de grondkwaliteit kan verbeteren, klimaatbestendigheid, economische groei en versterking van lokale gemeenschappen. "Door agroforestry te integreren in het binnenland van Suriname,

kan niet alleen de landbouwproductie verbeteren, maar ook bijgedragen worden aan de bescherming van het milieu en het welzijn van lokale gemeenschappen", zegt Soedeshchand Jairam, directeur van het CELOS.

Vrouwen van de stichting 'Tu Maw' bij de presentatie van de resultaten.

Aishel Moenesar-Bradley, vertegenwoordiger van APA Suriname, laat optekenen dat het bedrijf het belangrijk vindt om terug te geven aan de gemeenschap. “In dat kader zijn wij in 2023 een partnerschap aangegaan met het CELOS, omdat het agroforestry project heel mooi aansluit met onze social investment focus gebied environmental stewardship. Nu 2 jaar verder zijn we hier om de succesverhalen te horen van de landbouwers die reeds agroforestry toepassen en mag ik jullie laten weten dat ons partnerschap gecontinueerd wordt", stelt Bradley.

De vrouwen krijgen op het veld uitleg.

De kostgronden worden door vrouwen in cultuur gebracht. Zij hebben zich nu gebundeld in stichting ‘Tu Maw’ (Twee handen, samenwerken). De samenwerking onderling gaat prettig en vangen ze elkander bij verhindering ook nog op. Groenten en fruit worden geteeld en intussen worden de bomen die minimaal in 3 jaren groeien ook op advies van CELOS ter stimulering van agroforestry geplant.

‘Wanneer boeren worden ondersteund met de juiste kennis, toegang krijgen tot markten en profiteren van gunstig beleid, kunnen zij hun economische positie versterken zonder de natuur te schaden. En precies daarom ondersteunt EMSAGS dit waardevolle initiatief. Samen kunnen we bouwen aan een toekomst waarin economische vooruitgang en milieubehoud hand in hand gaan,’ zegt projectcoördinator Sandra Bihari.

CELOS onderzoeker Anwar Helstone, die al 20 jaren actief is met agroforestry onderzoek en ontwikkeling op de kostgronden, presenteerde de resultaten. Hij is ingegaan op de stand van zaken, de uitdagingen, de resultaten en de toekomstplannen. Het doel is om aan het einde van 2025 agroforestry onderzoek en ontwikkeling velden op de kostgronden in Brokopondo op te zetten. Helstone bedankte de vrouwen van stichting ‘Tu Maw’ en de participanten van Compagniekreek voor hun bereidwilligheid, inzet en leergierigheid om agroforestry toe te passen voor een beter en gezonder Suriname.

Sushma Biere

Minister Kenneth Amoksi van Justitie en Politie in Suriname vraagt zich af waar het verantwoordelijkheidsgevoel ligt bij ouders die, ondanks de vele gevaren, ervoor kiezen om jeugdigen met e-bikes via de openbare weg naar school te laten rijden.

Voor aanvang van de Raad van Ministers (RvM)-vergadering merkte de bewindsman op dat zijn beveiliging momenteel bezig is een jongetje van 8 of 9 jaar in de gaten te houden, die elke dag met zijn zusje van ongeveer 5 jaar op een e-bike naar school rijdt.

“De laatste tijd blijven de ongelukken niet uit, terwijl je veel jeugdigen op e-bikes ziet. Ik begrijp de

ouders niet. Ik begrijp de ouders echt niet,” zuchtte de bewindsman.

De conceptwet om het gebruik van e-bikes in het land te reguleren ligt volgens Amoksi reeds bij De Surinaamse Nationale Assemblée (DNA). Volgens hem is het nu aan de volksvertegenwoordiging om deze op de agenda te plaatsen voor behandeling.

Desondanks vindt de minister dat de verantwoordelijkheid van ouders en verzorgers bij gebrek aan wetgeving de overhand moet nemen. En dat is ook wat hij vraagt. Volgens Amoksi is er ook een optie om met de importeurs van e-bikes om tafel te gaan, maar hij verwacht daar zelf weinig van.

“Dat is ook

een optie, maar de mensen focussen zich op de verkoop van hun producten en niet zozeer op de veiligheid van de weggebruikers,” aldus de minister.

Het aantal civiele vorderingen tegen de Staat Suriname blijft stijgen, terwijl de dwangsommen oplopen tot zorgwekkende bedragen. Dit bleek uit een werkoverleg op 11 maart tussen Procureur-Generaal mr. Garcia Paragsingh, vertegenwoordigers van het Openbaar Ministerie en de focal points van Bureau Landsadvocaten.

Tijdens de bijeenkomst werden de jaarcijfers gepresenteerd en knelpunten besproken bij het vertegenwoordigen van de Staat in juridische zaken. Met name de toename van civiele vorderingen en de torenhoge dwangsommen bij niet-uitgevoerde vonnissen baart zorgen.

Uit de gepresenteerde cijfers blijkt dat de civiele vorderingen de afgelopen jaren zijn toegenomen:

Hoewel het aantal in 2025 nog relatief laag is, wijst de trend

van de voorgaande jaren erop dat dit aantal mogelijk verder zal stijgen.

Naast het groeiende aantal zaken, werd ook de explosieve stijging van dwangsommen aangekaart. De bedragen die de Staat moet betalen wegens niet-uitgevoerde vonnissen zijn enorm toegenomen:

De sterkste stijging was zichtbaar in 2024, toen de dwangsommen in SRD en USD explosief toenamen. In 2025 lijken deze bedragen wederom hoog te worden, wat wijst op een structureel probleem.

Procureur-Generaal Paragsingh benadrukte tijdens het overleg het belang van een tijdige uitvoering van vonnissen en een betere samenwerking tussen de betrokken instanties. Er werden oplossingen bedacht voor de geconstateerde knelpunten, maar de cijfers maken

duidelijk dat er dringend maatregelen nodig zijn om verdere financiële schade voor de Staat te voorkomen.

De Centrale Bank van Suriname (CBvS) organiseert voor de 11e keer de Global Money Week. Wereldwijd wordt van 17-23 maart stilgestaan bij deze activiteit. Er zullen in deze periode diverse activiteiten ontplooid worden om de jeugd te leren hoe verantwoord om te gaan met geld. Aan hen zullen handvatten worden aangereikt hiervoor.

Het thema dit jaar is “Think before you follow, wise money tomorrow”. Het geheel zal plaatsvinden in de Congreshal. Verschillende financiële instellingen zullen vanuit hun perspectief informatie verschaffen. Er wordt een speciaal schema afgewerkt voor scholieren om een bezoek te brengen aan de beurs.

Vanessa D’Costa- Chehin

en Jolanda Kertopermono van de commissie geven een toelichting over de aktiviteiten in verband met de Global Money Week:

Niergezondheid in Suriname: Bewustwording en actie redden levens

Vandaag, 13 maart, is het Wereld Nieren Dag, een dag die wereldwijd in het teken staat van niergezondheid. Dit jaar is het thema: ‘Hoe

gezond zijn uw nieren? Vroegtijdige opsporing ter bescherming van de niergezondheid’. Een belangrijk thema, want nierziekten sluipen er vaak in zonder duidelijke klachten. Veel mensen ontdekken pas dat hun nieren beschadigd zijn als het al te laat is.

Nierfalen in Suriname: De cijfers liegen niet

Nierfalen is een groeiend probleem in Suriname. 15% van de volwassen bevolking lijdt aan een vorm van chronische nierschade. Nog zorgwekkender is dat 40% van de mensen met diabetes (4 op de 10) uiteindelijk chronische nierschade ontwikkelt. Elk jaar komen er honderden nieuwe patiënten bij die uiteindelijk afhankelijk worden van dialyse. Momenteel ondergaan meer dan 750 patiënten

in Suriname regelmatig dialyse, en dit aantal stijgt jaarlijks met zo’n 10-15%. Dit is een enorme belasting voor zowel de patiënten als de gezondheidszorg.

Dialyse verandert het leven van een patiënt volledig. Patiënten moeten meerdere keren per week urenlang aan een dialysemachine, wat hun energie beperkt en vaak werk en sociale activiteiten onmogelijk maakt. Er moet een grotere focus komen op alternatieven zoals buikdialyse, waarbij patiënten thuis dialyse kunnen uitvoeren. Dit bespaart hen reistijd en kan de druk op zorginstellingen verminderen. Buikdialyse is niet voor iedereen geschikt, maar voor een deel van de

patiënten kan het een veel betere optie zijn.

Diabetes: De sluipende moordenaar van de nieren

De grootste oorzaak van nierfalen in Suriname is diabetes mellitus type 2, gevolgd door hoge bloeddruk. Hoge bloedsuiker- en bloeddrukwaarden beschadigen de kleine bloedvaten in de nieren, waardoor ze minder goed kunnen filteren. Hierdoor lekken belangrijke eiwitten weg via de urine, terwijl afvalstoffen zich ophopen in het lichaam. Dit leidt tot chronische nierschade, een proces dat vaak onomkeerbaar is.

Diabetes is de moeder van vele ziektes

In mijn praktijk zie ik dagelijks patiënten die lijden aan complicaties van diabetes. Ik behandel ongeveer 7.000 patiënten met diabetes en onderliggende aandoeningen. Als we dit niet structureel aanpakken, zal dit een boomerang-effect hebben, met als gevolg een explosie in de gezondheidszorg.

Preventie is de sleutel

Vroegtijdige screening en leefstijlaanpassingen kunnen nierschade sterk verminderen. Mensen met diabetes en hoge bloeddruk moeten jaarlijks hun nierfunctie laten controleren. Educatie over gezonde voeding, beweging en het vermijden van ongezonde gewoontes helpt om tijdige actie te stimuleren.

Beleid en wetgeving: Tijd voor actie
De opmars van nierziekten kunnen we niet alleen met medische zorg tegengaan. Er is een krachtig gezondheidsbeleid nodig dat preventie bevordert en zorg efficiënter maakt. Producten met veel suiker, zout en vet zouden extra belast moeten worden, waarbij de opbrengsten direct terugvloeien in preventieprogramma’s en gezondheidszorg.

Niertransplantaties in Suriname

In maart 2025 wordt in Suriname de 4e missie niertransplantaties uitgevoerd, een belangrijke stap in de medische zorg. Als niertransplantatiespecialist ben ik actief betrokken geweest vanaf de eerste niertransplantatiemissie in 2019. De missies hebben positieve resultaten opgeleverd, maar er blijven uitdagingen. We kunnen niertransplantaties niet uitvoeren zonder een stabiele structuur. De voorbereidingsfase, logistieke en financiële uitdagingen bemoeilijken het proces, waardoor het voorbereiden van één missie per jaar moeizaam verloopt.

De nood is hoog. Met meer dan 750 dialysepatiënten en een stijgend aantal nieuwe gevallen is het cruciaal om transplantaties vaker uit te voeren. Een nationale aanpak is nodig. We moeten twee transplantatiemissies per jaar kunnen uitvoeren, met een goed functionerend nazorgsysteem en gespecialiseerde zorgverleners. Dit kan op lange termijn kosten besparen, omdat transplantaties goedkoper zijn dan jarenlange dialysebehandelingen.

Bescherm uw nieren!
Neem zelf verantwoordelijkheid voor uw gezondheid en moedig uw naasten aan om hetzelfde te doen.
✔ Laat uw bloeddruk en bloedsuiker regelmatig controleren.
✔ Drink voldoende water en eet minder zout.
✔ Beweeg minstens 30 minuten per dag.
✔ Vermijd roken en overmatig alcoholgebruik.

✔ Kies voor een gezonde en evenwichtige voeding.

Subhash Goerdat, internist-nefroloog

Een 63-jarige bewoonster van de Goede Herinneringenweg in Suriname werd in de nacht van dinsdag op woensdag geconfronteerd met een inbraak in haar woning.

Tot haar schrik zag ze rond 04.00 uur dat een houten plank naast de achterdeur op een kier stond en dat de grendel van de voordeur open was. Ze vermoedde dat inbrekers haar woning tot hun doelwit hadden gemaakt.

Bij controle bleek dat haar mobiele telefoon nergens te vinden was. Toen ze haar tas doorzocht, ontdekte ze dat haar portemonnee eveneens ontbrak. Ook merkte ze dat een gascilinder van 28 lbs uit haar keuken was verdwenen.

In paniek

liep ze naar buiten en trof haar portemonnee op de grond aan. Het geldbedrag van 2.500 Surinaamse dollars dat erin zat, was verdwenen.

De daders hadden vermoedelijk tussen 21.00 uur en 04.00 uur toegeslagen, terwijl het slachtoffer in diepe rust was.

De politie werd ingeschakeld en heeft een onderzoek ingesteld. Van de dader(s) ontbreekt vooralsnog elk spoor.

Ook vandaag is het in de ochtend overwegend bewolkt met kans op een regenbui. Later op de dag ontwikkelen zich onweersbuien. De temperatuur kan in de middag stijgen tot rond de 30°C. De wind is zwak en komt uit het oostnoordoosten. De kans op regen is 90%.

In de avond is het gedeeltelijk bewolkt gevolgd door een bewolkte lucht in de nacht. De temperatuur kan dalen tot ongeveer 23°C. De wind blijft onveranderd.