Politieke analyse van tweejaar regering Santokhi-Brunswijk                                                                                    

17 juli 2022 Door:  S. Harinandan Singh singhs@hetnet.nl 

_{FOTO: De Surinaamse president Chan Santokhi bezoekt het Nationaal Leger in de Memre Buku Kazerne. De president is tevens opperbevelhebber der strijdkrachten. Beeld ANP}

Samenvatting

Er is geen fiducie meer in voortzetting van de huidige regeringscombinatie. Formatie van een REGERING VAN NATIONALE EENHEID of vervroegde verkiezingen zijn essentieel voor daadwerkelijke aanpak van cruciale problemen. Wellicht vertrekt minister van Financiën binnenkort.
De eerste kritieken geven al een somber beeld van het tweejaar regeren. In dit artikel schets ik een analytisch beeld van vermoedelijke factoren die het gevoerde politieke beleid in de weg stonden. Voor studie formuleerde ik drie premissen. Als uitgangspunt koos ik de regeringsslogan “ W’o set’ eng “. De volgende premissen zullen de slogan belichten.                                                                

                                                         

a) Onderschatting van de start situatie
b) Miskenning  van het  toxische patronage syndroom
c) Bagatellisering van controversieel leiderschap

De vraag is: hebben de presmissen de resultaten van tweejaar regeren negatief beïnvloed? De hardnekkige problemen in de samenleving zijn resistent gebleven. De executieve president moet  niet langer wachten met het nemen van regie.

De analyse

1. Onderschatting van startsituatie

De analyse richt zich allereerst op de ‘onderschatting van het probleem’ bij de transitie van het landsbestuur in augustus 2020. De vertrekkende regering wist welke ravage zij in haar 10-jarige heerschappij had gecreëerd en bedankte dus vroegtijdig. De winnaars van de verkiezingen grepen de overdracht gretig aan zonder te peinzen over de omvang van de paarse ravage. Het eerste jaar verliep in de sfeer van roes, trial and

error. Gezien de diepe wortels van de ravage kon het eerste jaar magertjes worden afgesloten. Schromelijk werd onderschat de duistere greep van de vorige president op alle machten van de staat. Vergeten werd dat hij met zijn ‘last minutes’ benoemingen en bevorderingen vele partijloyalisten meekreeg spijkers op het regeer pad van zijn vervanger te leggen. Hij voorspelde dat het regeren moeizaam zou verlopen. Critici waarschuwden president Santokhi voor de sluwe daden van zijn ex collega. Helaas bleek hij niet open te staan voor ongevraagde adviezen. Ik stel nu vast dat de moeilijke startsituatie te lang door Santokhi is onderschat, zodat cruciale problemen aanhouden. Onvoldoende passende strategieën werden getroffen om de augiasstal te reinigen. Het werd pappen en nathouden. Dat op het ministerie van Financiën alweer duistere praktijken opdoken is toe te schrijven aan de probleemonderschatting.

2 Miskenning  van toxische patronage syndroom

Treuriger is het, dat familieleden, vrienden, partijloyalisten en geldschieters in staatsfuncties

en – organen zijn benoemd . Ik omschrijf dit als ‘miskenning  van het toxische patronage syndroom. De negatieve impact hiervan op regeringsbeleid werd bewust of onbewust weggewuifd. Sterker nog, de vice president weigerde de nepotistische aanstellingen terug te draaien en de president nam daar een voorbeeld aan. Trouwens de  Surinaamse politiek kent een lange traditie van het ‘regelen’, nepotisme en versluiering van corruptie door de regerende machthebbers ten gunste van zichzelf en of partijbelang. In Suriname is het patronage systeem een belangrijk instrument om de verworven macht en politieke staatsfuncties te  consolideren of te versterken. Dus ook de nieuwe machthebbers raakten snel in de ban van dit syndroom. Dat heeft geleid tot wrevel en afkeer in de samenleving. En dat werkte zeer zeker negatief door op het beleid van deze regering. 

3.  Bagatellisering van controversieel leiderschap

Het hoeft geen betoog dat controversiële verhoudingen bestaan tussen president en zijn plaatsvervanger. Dat wordt publiekelijk

ontkend. Wellicht komt het door de achtergronden van de beide toppers. Ene als oud politiecommissaris en andere als oud guerrillaleider en veroordeelde crimineel; beiden werden door de verkiezingsuitslag tot elkaar gedreven. Bekend is dat allebei   sterke ambities hebben voor de functie van staatshoofd na 2025.  Echter, het schijngedrag is vaker in de samenleving doorgebroken.  De eenheid van regeren blijkt een farce te zijn. Dat roept vraagtekens op in de samenleving en bij de buitenlandse investeerders. Ter illustratie noem ik de willekeurige en buitenwettelijke toewijzingen van bouwkavels op twee locaties aan partijgenoten en loyalisten van de vice president. De minister uit zijn partij bleek zonder kennis van de president deze bizarre handelingen te hebben gepleegd. De president zelf keurde dat af, maar wacht al weken op verantwoording. Dit voorbeeld duidt op slechte verhoudingen tussen de beide politieke leiders. Een ander voorbeeld van controversieel leiderschap is de onverwachte reactie van Brunswijk op de wijziging van het kiesstelsel. Op 20 december 2020 verklaarde president Santokhi dat in regeringstop consensus bestond over de wijziging van de kieswet. Maar recentelijk sprak de vice president daar zijn afschuw over. Dergelijk controversieel leiderschap werkt verlammend op het regeren.

Verband tussen de premissen en resistentie van hardnekkige problemen

Op basis van mijn politieke analyse concludeer ik dat er een causaal verband bestaat tussen de premissen en het voortduren van de hardnekkige problemen. Het betreft de volgende problemen:

• voortbestaan van verwevenheid van de criminele gilde en staatsfunctionarissen;                                      
• weerstand tegen wijzigen van wetten met name van de kieswet;                                                                        
               
• georganiseerde fraude door functionarissen van de staat;                                                                                    
• misbruik van regeermacht bij toewijzingen van staatsmiddelen;                                                                  
• patronagesysteem als middel tot zelfhandhaving van politieke machthebbers;                                                                                                  
                         
• onvoldoende transparantie over cruciale beleidszaken die het volk raken;                                                                              
• versluieren van probleem over armoede en zorgschaarste naar buiten toe;                                                          
• selectieve naleving van vonnissen en opdrachten tot strafvervolging.

Slotbeschouwingen

Waarom worden cruciale problemen nog steeds niet effectief bestreden en zelfs voortgezet? Drugstransporten, witwas praktijken, plunderen van de staatskas, corruptie, spoorloos raken van veroordeelde en verdachte criminelen, etc. zijn zorgwekkende angels in de samenleving die niet worden verbannen. Herhaaldelijk spreekt het staatshoofd zijn goede wil uit voor

een beter Suriname. Maar effectieve aanpakken blijft uit. Dat  is en patroon geworden. Er volgt geen beterschap.  Het is niet uitgesloten dat in georganiseerd verband bepaalde inspanningen van de regering vanaf de vloer tot aan de top van de staat worden gefrustreerd.

Een klein deel van de samenleving plukt daar de vruchten van. Het merendeel verarmt met de dag. Schijnbaar leeft de top in de ban van olie en ander rijdkommen in de bodem.  Derhalve kan ik niet anders stellen dan dat een toenemend deel van de natie geen fiducie meer heeft in voortzetting van de huidige regeringscombinatie. 
Het staatshoofd dient verergering van de probleemsituatie nu te stuiten door een REGERING VAN NATIONALE EENHEID. Er is geen andere keuze dan deze regering te ontslaan en de nieuwe regering op te dragen vervroegde verkiezingen uit te schrijven. Het electoraat moet niet langer slapen. 
 

17 juli 2022 Door:  S. Harinandan Singh singhs@hetnet.nl 

 

---