Wisselkoers uit balans: onzekerheid en gebrek aan regie voeden valutapaniek
De wisselkoers is na de verkiezingen de lucht ingeschoten. Structurele onevenwichtigheden, politieke onzekerheid en gebrek aan transparantie versterken de instabiliteit. Sinds de verkiezingen is de wisselkoers in een zorgwekkende stroomversnelling geraakt. Volgens de officiële notering van de Centrale Bank van Suriname (CBvS) bedraagt de aankoopkoers voor de Amerikaanse dollar SRD
De aankoopkoers voor de euro is SRD 44,50 en verkoop SRD 44,86. Op de informele markt worden echter aanzienlijk hogere bedragen betaald. De US-dollar wordt ruim boven de SRD 40 verhandeld, terwijl de euro meer dan SRD 46 opbrengt.
Deze snelle devaluatie van de SRD wakkert
Oorzaken van de koersstijging
1. Politieke onzekerheid
Hoewel de NDP, NPS, ABOP, PL, BEP en A20 een coalitieakkoord hebben ondertekend, is het politieke speelveld nog niet uitgekristalliseerd. Er wordt volop gespeculeerd over de verkiezing van Jennifer Simons tot president en Gregory Rusland tot vicepresident. De vraag blijft of zij
Daarnaast is er onduidelijkheid over de voortzetting van het economische beleid, de rol van het IMF, en de aanpak van de torenhoge schuldenlast. De samenleving wacht op duidelijkheid over mogelijke verdere schuldherschikking, externe financieringsbronnen en of ‘goedkope’ leningen beschikbaar zijn.
2. Toegenomen vraag naar valuta
De vraag naar valuta is sterk toegenomen. Importeurs, consumenten en spaarders vrezen verdere waardevermindering van de SRD en zoeken veiligheid in harde valuta. Ook bedrijven met verplichtingen in buitenlandse valuta (zoals huur en leningen) proberen reserves veilig te stellen. De onzekerheid over de koers van het economisch beleid jaagt
Bovendien is er de afgelopen maanden veel extra SRD in omloop gebracht. De overheid heeft uitgaven gedaan die de geldhoeveelheid hebben vergroot, vooral rond de verkiezingen is er onverantwoord veel uitgegeven
3. Stagnerende deviezenaanvoer
Hoewel de export van olie, goud, rijst en hout stabiel blijft, komen de deviezen niet of onvoldoende terug in het formele circuit. De regering heeft eerder erkend dat er sprake is
4. Speculatie en de rol van cambio’s
Cambio’s – zowel legaal als illegaal opererend – spelen een cruciale rol in het dagelijkse koersverloop. Veel cambio’s kopen valuta tegen de hoogste prijs op de markt en verkopen met een winstmarge,
Er zijn signalen dat sommige cambio’s samenwerken met importeurs of speculanten om kunstmatige schaarste te creëren, met als gevolg een opdrijving van de
Gebrek aan communicatie en regie
Hoewel de CBvS en het ministerie van Financiën en Planning overleg voeren, zijn er tot op heden geen officiële verklaringen of beleidsmaatregelen aangekondigd. Dit gebrek aan communicatie
De CBvS heeft wel drie valuta-interventies uitgevoerd, maar deze lijken nauwelijks effect te hebben gehad. De interventies worden niet toegelicht, wat leidt tot wantrouwen. Financiële deskundigen waarschuwen voor de gevaren van het veilen van valuta, terwijl de monetaire reserve niet sterk genoeg is om
Een groot deel van de monetaire reserves is van de burgers die geld hebben bij diverse banken. Zolang de vraag naar buitenlandse valuta de beschikbare hoeveelheid structureel overstijgt, zijn valuta-veilingen, net als in het verleden dweilen met de kraan
Het land dreigt nu in een politiek-economisch vacuüm te belanden in de overgangsfase tussen de oude en de nieuwe regering. Dat is extra zorgwekkend omdat de ABOP, die momenteel nog deel uitmaakt van de vertrekkende regering, tegelijk ook betrokken is bij de formatie van de nieuwe coalitie.
De ontstane dubbelrol leidt
Conclusie
De huidige koerscrisis is niet het gevolg van één gebeurtenis, maar van een cumulatie van structurele zwakheden, zwakke marktregulering en politieke besluiteloosheid.
Zonder een geloofwaardige koersstrategie, transparante communicatie en een stevige greep op
De samenleving verdient duidelijkheid en daadkracht. In ieder geval komt er een nieuwe minister van Financiën & Planning en een andere governor van de CBvS, maar er is geen zicht op wanneer de verkiezingsperikelen voorbij
Zeker als de verkiezingen van de president en de vicepresident niet in het parlement maar in de Verenigde Volksvergadering zullen worden gehouden. Deze onzekerheid zal fatale gevolgen hebben voor de economie het het bestuur van het land.
