Surinaamse oud-president Santokhi (67), die banden met Nederland aanhaalde, onverwacht overleden
De voormalige president van Suriname, Chan Santokhi, is op 67-jarige leeftijd overleden. Santokhi was tussen 2020 en 2025 president van Suriname en voorzitter van de Vooruitstrevende Hervormings Partij (VHP). Hij haalde de banden met Nederland weer aan, en bereidde eerder als justitieminister het proces over de Decembermoorden voor.
Foto: President Santokhi maakt zich op voor een fietstocht door de stad samen met zijn aanhangers van de VHP, als onderdeel van de verkiezingscampagne, 18 mei 2025.Bron Guus Dubbelman / de Volkskrant
Dit artikel is geschreven doorJasper Daams
Surinaamse media melden dat Santokhi maandagmiddag (lokale tijd) onwel werd in
Chandrikapersad ‘Chan’ Santokhi werd in 1959 geboren in Lelydorp. Na het behalen van zijn vwo-diploma in Paramaribo studeerde hij tussen 1978 en 1982 aan de Nederlandse Politieacademie in Apeldoorn. Hij keerde terug naar zijn thuisland, ging aan de slag als politie-inspecteur en wist op te klimmen tot hoofd van de landelijke recherche en later de justitiële
In 2005 volgde een overstap naar de politiek. Hij maakte naam als minister van Justitie en Politie in het derde kabinet van de vorig jaar overleden Ronald Venetiaan. Santokhi stond bekend om zijn strenge aanpak van (drugs)criminaliteit, wat hem de bijnaam ‘sheriff’ opleverde van zijn politieke rivaal Desi Bouterse.
Als minister van Justitie bereidde Santokhi het proces over de Decembermoorden voor, nadat hij eerder als politiecommissaris leiding had gegeven aan het onderzoek. Uiteindelijk werd oud-president Bouterse bij verstek veroordeeld tot een gevangenisstraf van 20 jaar voor zijn rol bij de moorden in 1982.
In 2011 werd Santokhi voorzitter van de VHP. Van oudsher was dat de partij voor de Hindoestaanse Surinamers, maar onder Santokhi groeide ze uit tot een bredere volkspartij. Mede daardoor wist hij in 2020 als lijsttrekker de populistische Nationale Democratische Partij (NDP) van president Bouterse te verslaan.
Bij zijn aantreden als president in 2020 kampte Santokhi met de erfenis van jarenlange corruptie onder zijn voorganger. Er was geen geld, wel een enorme internationale schuldenlast. Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) wilde geen geld meer lenen aan de voormalige Nederlandse kolonie. Desalniettemin stelde Santokhi de Surinaamse burgers betere tijden in het vooruitzicht: ‘W’o set’ eng’ (‘We gaan het regelen’).
Hoewel Santokhi had beloofd korte metten te maken met corruptie, onttrok hij zich zelf ook niet aan het zogenaamde friends and family-beleid. Zo werd zijn vrouw Mellisa kort na zijn aantreden benoemd als commissaris bij het staatsoliebedrijf, en kregen loyale partijgenoten van regeringspolitici felbegeerde bouwgrond toegewezen.
Santokhi was ook de president die de banden met Nederland weer aanhaalde, nadat die tijdens de regeerperiode van president Bouterse sterk waren bekoeld. Het bezoek van Santokhi in 2021 aan toenmalig premier Mark Rutte was het eerste werkbezoek van een Surinaamse president in meer dan tien jaar tijd. Een jaar later bood Rutte namens de Nederlandse staat zijn excuses aan voor het slavernijverleden.
Bij de verkiezingen van vorig jaar deed Santokhi opnieuw mee als lijsttrekker van de VHP. Ditmaal moest hij wel zijn meerdere erkennen in de NDP. In juli 2025 werd Santokhi opgevolgd door Jenny Simons.
Premier Rob Jetten zegt in een reactie ‘bedroefd en geschokt’ te zijn door Santokhi’s plotselinge overlijden. ‘Als president, en in zijn andere rollen, heeft hij veel betekend voor Suriname. Ook heeft hij zich onvermoeibaar ingezet voor de banden tussen Nederland en Suriname’, aldus Jetten.
