Surinaamse huishoudens verspillen naar schatting ruim 56.000 ton voedsel per jaar

Een ‘ten minste houdbaar tot’-aanduiding op babyvoeding van Heinz geeft aan wanneer het product van de beste kwaliteit is, niet wanneer het niet langer veilig is om te eten. (Getty Images)

Terwijl wereldwijd miljoenen mensen onvoldoende voedsel hebben, belandt ook in Suriname jaarlijks een grote hoeveelheid voedsel in de vuilnisbak. Huishoudens in het land verspillen naar schatting 56.630 ton voedsel per jaar. Dat komt neer op gemiddeld 91 kilogram per inwoner. De cijfers zijn afkomstig uit het Food Waste Index Report 2024

van het VN-Milieuprogramma (UNEP). Omdat de beschikbare gegevens beperkt zijn, moet de schatting met voorzichtigheid worden geïnterpreteerd.

De omvang van de verspilling krijgt extra betekenis op Wereldvoedseldag, die op 16 oktober wordt herdacht. Wereldwijd kampten naar schatting 645 miljoen mensen in 2025 met honger en werd jaarlijks meer dan een miljard ton voedsel verspild, het voedsel ging verloren of werd weggegooid. De Verenigde Naties (VN) vragen met deze dag aandacht voor voedselzekerheid, duurzame voedselsystemen en de noodzaak om voedselverlies en -verspilling terug te dringen.

Volgens cijfers van het VN-Milieuprogramma (UNEP) werd in 2022 wereldwijd ongeveer 1,05 miljard ton voedsel weggegooid door huishoudens, restaurants en winkels. Dat komt neer op bijna een vijfde van het voedsel dat beschikbaar was voor consumenten. Huishoudens waren verantwoordelijk voor 60 procent van deze verspilling, gevolgd door horecabedrijven en andere voedselvoorzieningen met 28 procent en winkels met 12 procent.

Voedselverspilling is daarmee niet alleen een economisch

probleem, maar ook een belangrijke uitdaging voor de bestrijding van honger en de bescherming van het milieu.

Honger blijft een groot probleem

Hoewel de wereldwijde honger volgens de VN voor het derde achtereenvolgende jaar is afgenomen, ligt het niveau nog steeds boven dat van vóór de Covid-19-pandemie. In 2025 had naar schatting 7,8 procent van de wereldbevolking te maken met honger.

Afrika telt het grootste aantal mensen dat onvoldoende voedsel heeft. Naar schatting 309 miljoen mensen op het continent waren in 2025 ondervoed. Dat is ongeveer één op de vijf inwoners van Afrika. In Azië ging het om circa 292 miljoen mensen en in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied om ongeveer 32 miljoen mensen.

Tegelijkertijd gaat op verschillende momenten in de voedselketen veel voedsel verloren. Volgens de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) gaat ongeveer 13 procent van het wereldwijd geproduceerde voedsel verloren tussen de oogst en het moment waarop

het de winkels bereikt. Slechte opslag, transportproblemen en verliezen tijdens de verwerking spelen daarbij een rol. Vooral groenten en fruit zijn kwetsbaar.

Grote verschillen in voedselverspilling
De hoeveelheid voedsel die mensen weggooien, verschilt sterk per land. Volgens de aangehaalde VN-schattingen verspilt een persoon wereldwijd gemiddeld ongeveer 132 kilogram voedsel per jaar. Daarvan wordt gemiddeld 79 kilogram in huishoudens weggegooid.

De Malediven staan in de aangehaalde cijfers bovenaan, met ongeveer 260 kilogram voedselverspilling per persoon per jaar. Ook Syrië, de Dominicaanse Republiek, de Seychellen, Mexico en Tunesië behoren tot de landen met hoge hoeveelheden verspild voedsel per inwoner. Spanje behoort volgens dezelfde gegevens tot de landen met relatief lage hoeveelheden.

De cijfers zijn schattingen en moeten worden gezien in het licht van verschillen in eetgewoonten, voedselvoorziening, klimaat, koelmogelijkheden en de manier waarop voedselverspilling wordt gemeten.

Economische en milieugevolgen
Voedsel dat wordt weggegooid, vertegenwoordigt meer dan alleen de prijs die ervoor is betaald. Ook het land, het water, de energie, het transport en de arbeid die nodig waren om het te produceren, gaan daarmee deels verloren.

Volgens de VN kost voedselverlies en -verspilling de wereldeconomie jaarlijks meer dan US$ 1 biljoen. Daarnaast wordt naar schatting 28 procent van het wereldwijde landbouwareaal gebruikt voor voedsel dat uiteindelijk niet wordt gegeten.

Voedselverlies en -verspilling zijn bovendien verantwoordelijk voor naar schatting 8 tot 10 procent van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen. Wanneer voedsel op stortplaatsen vergaat, kan methaan vrijkomen, een krachtig broeikasgas.

Wat kunnen huishoudens doen?
Het terugdringen van voedselverspilling begint vaak thuis. Consumenten kunnen verspilling beperken door vooraf maaltijden te plannen, boodschappenlijstjes te gebruiken en eerst te controleren welke producten nog in huis zijn.

Ook een goede bewaring van voedsel helpt. Restjes kunnen worden verwerkt in nieuwe maaltijden, terwijl brood, vlees en veel bereide gerechten kunnen worden ingevroren voordat ze bederven. Door porties zorgvuldig af te meten en oudere producten eerder te gebruiken, belanden minder voedingsmiddelen in de vuilnisbak.

Verder is het belangrijk om houdbaarheidsaanduidingen goed te begrijpen. Een uiterste consumptiedatum heeft betrekking op voedselveiligheid, terwijl een datum van minimale houdbaarheid vooral iets zegt over de kwaliteit. Bij producten met een datum van minimale houdbaarheid moet wel worden gecontroleerd of ze nog goed zijn en veilig kunnen worden gegeten.

Wereldvoedseldag staat dit jaar in het teken van het thema ‘Innovate today, nourish tomorrow’ — innoveer vandaag, voed morgen. De boodschap is dat de wereld niet alleen meer en beter voedsel moet produceren, maar ook zorgvuldiger moet omgaan met wat al beschikbaar is.

Het verminderen van voedselverspilling lost de wereldwijde honger niet vanzelf op. Armoede, conflicten, ongelijke toegang tot voedsel en problemen in de voedselvoorziening blijven belangrijke oorzaken. Minder voedsel verspillen kan echter bijdragen aan een efficiënter voedselsysteem, lagere kosten en een kleinere belasting van het milieu.