Paniek vóór het parlementaire debat

De discussie over de hervorming van de rechterlijke macht begint steeds meer op een politieke storm te lijken. Het Hof van Justitie trekt aan de bel, het Openbaar Ministerie uit zorgen en organisaties als VSB, ASFA, AKMOS en BINI mengen zich in het debat. Woorden als rechtsstaat, onafhankelijkheid en politieke beïnvloeding vliegen ons om de oren. Allemaal serieuze zaken. Maar één vraag lijkt ondergesneeuwd: waarover maken we ons precies zo druk als de veelbesproken amendementen nog niet eens formeel bij De Nationale Assemblee (DNA) liggen?

Assembleevoorzitter Ashwin Adhin heeft aangegeven dat de amendementen waarover zoveel commotie is ontstaan, niet formeel bij het parlement waren ingediend. Er waren concepten en er was overleg. Toch ontstaat inmiddels het beeld alsof de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht al wordt afgebroken.

Het Hof heeft onder meer zorgen geuit over de positie van het Openbaar Ministerie, benoemingen, pensioenleeftijden en de constitutionele positie van de rechterlijke

macht. Dat zijn serieuze punten die absoluut besproken moeten worden. Maar juist daarom zou je verwachten dat eerst de definitieve teksten op tafel komen en daarna het inhoudelijke oordeel volgt.

Ook VSB, ASFA, AKMOS en andere organisaties hebben het volste recht om zich uit te spreken. Maar ook aan hen mag de vraag worden gesteld: hebben jullie de definitieve amendementen gezien? Zo niet, waarop is zo’n zwaar oordeel dan gebaseerd?

Daar zit voor mij de kern. Een concept wordt besproken, organisaties reageren, de media berichten erover en binnen enkele dagen lijkt de rechtsstaat in gevaar. Terwijl het parlementaire debat juist bedoeld is om voorstellen te toetsen, deskundigen te horen, wijzigingen aan te brengen en uiteindelijk te beslissen.

Ook over de salarissen van de rechterlijke macht mag kritisch worden gesproken. Rechters moeten goed en onafhankelijk worden beloond, maar onafhankelijkheid betekent niet dat financiële voorstellen boven iedere maatschappelijke discussie verheven zijn. Kritiek

op salarissen is bovendien niet automatisch een aanval op de rechterlijke macht.

Laat DNA daarom zijn werk doen. Leg de definitieve amendementen op tafel. Laat het Hof en het OM hun bezwaren toelichten, laat organisaties hun argumenten geven en laat parlementariërs daarna hun werk doen.

Bescherm de rechterlijke macht, absoluut. Maar bescherm óók het parlementaire proces. Want een rechtsstaat wordt niet sterker door paniek vóór het debat, maar door een goed debat op basis van feiten.

Jerrel Harderwijk