Onderwijsdeskundige Ivan Fernald pleit voor maatschappelijke herwaardering van de leraar

Tijdens de tweede dag van de Nationaal Onderwijscongres 2026 heeft onderwijsdeskundige Ivan Fernald in een scherpe keynote de nadruk gelegd op de realiteit van het Surinaamse onderwijs. De kwaliteit van het onderwijs staat en valt volgens hem met de ondersteuning aan en kwaliteit van de leraar, een factor die in eerdere vernieuwingsprocessen volgens de deskundige te weinig centraal is gesteld.

Ook de lerarenopleidingen zijn in het verleden onvoldoende betrokken geweest. Dit heeft mede geleid tot de huidige crisis in het onderwijs: door karige lonen, een hoge werkdruk en een gedaalde maatschappelijke status kampt Suriname met een enorm lerarentekort, omdat de beste krachten het onderwijs of het land verlaten.

Fernald benadrukte dat er systematisch gesproken moet worden over de maatschappelijke herwaardering van het beroep en dat een ingrijpende onderwijsvernieuwing vraagt om een modern, nieuw beroepsprofiel.

Daarnaast onderstreepte Fernald dat onderwijs voor iedereen toegankelijk moet zijn om armoede effectief te verminderen. Hij sprak

zijn bewondering uit voor de excellente schoolleiders die elke dag met beperkte middelen en tegenstrijdige instructies de scholen draaiende houden.

Volgens Fernald zijn mooie intenties alleen niet meer voldoende om burgers optimaal voor te bereiden op de toekomst; het veld heeft behoefte aan moedige keuzes, duidelijke prioriteiten en meetbare resultaten. Hij blikte kritisch terug op eerdere initiatieven, zoals het Surinaams Educatief Plan en de BEIP-programma’s, en concludeerde dat er de afgelopen decennia wel is vernieuwd, maar nauwelijks verbeterd. Er ligt volgens hem een harde resultaatsverplichting die van hoog naar laag door de hele sector moet worden gedragen.

Fernald sloot zijn presentatie af met het aandragen van vier strategische pijlers voor de toekomst: de herwaardering en professionalisering van leerkrachten, de oprichting van een Bureau Innovatie en een Strategische Nationale Onderwijsraad om de minister bij te staan, een sterke focus op diagnostiek en differentiatie, en het officieel inzetten van onderwijs als de motor voor

nationale ontwikkeling. Ondanks de uitdagingen riep hij op om niet ontmoedigd te raken, maar te blijven bouwen aan een beter onderwijssysteem.

Het Nationaal Onderwijscongres staat in het teken van de ontwikkeling van menselijk kapitaal en de totstandkoming van een gezamenlijke Nationale Visie 2035. Gedurende drie dagen gaan beleidsmakers, onderwijsprofessionals, jongeren, maatschappelijke organisaties, het bedrijfsleven en internationale partners met elkaar in gesprek over de toekomst van het onderwijs in Suriname.