Bron: Scientas.nl
Narcisten, je zult ze maar om je heen hebben. Ze zijn egoïstisch, dominant en hebben weinig empathie.
Maar er is een schrale troost: deze nare karaktertrekken worden minder met de jaren, blijkt uit nieuw onderzoek.
Narcistische kinderen worden dus minder vervelend als ze ouder worden en hoe hoger de leeftijd hoe meer het narcisme afneemt. Wat wel zo is: de verschillen tussen mensen blijven stabiel. Mensen die als kind narcistischer zijn dan hun leeftijdsgenoten, blijven dat dus ook als volwassene, toonden Zwitserse onderzoekers aan.
“Deze bevindingen hebben belangrijke gevolgen, omdat narcisme op vele manieren het leven van mensen kan beïnvloeden, zowel het leven
van de narcisten zelf als dat van hun familie en vrienden”, zegt hoofdonderzoeker Ulrich Orth van de Universiteit van Bern.
51 studies onder de loep
Orth en zijn collega’s analyseerden gegevens uit 51 langlopende studies, die allemaal onderzochten hoe de mate van narcisme van de deelnemers in de loop van de tijd veranderde. In totaal omvatte de studie bijna 40.000 mensen tussen de 8 en 77 jaar, ongeveer evenveel mannen als vrouwen. Sommige studies volgden deelnemers tientallen jaren. De meesten zijn uitgevoerd in de VS, Canada en West-Europa, eentje in China en één in Nieuw-Zeeland.
Drie soorten narcisme
De onderzoekers onderscheiden drie soorten narcisme: zogenoemd
agent-narcisme omvat gevoelens van grootsheid of superioriteit en een sterke behoefte aan bewondering, onder antagonistisch narcisme vallen eigenschappen als arrogantie, gevoelloosheid en gebrek aan empathie en bij neurotisch narcisme horen emotionele ontregeling en overgevoeligheid. Alle drie de vormen van narcisme namen af van de kindertijd tot bejaarde leeftijd. Dat gold wel meer voor eigenschappen als gevoelloosheid en emotionele ontregeling en iets minder voor superioriteitsgevoelens.
Wel bleek dus het narcisme van mensen vergeleken met hun leeftijdsgenoten niet heel erg te veranderen met de jaren. Als je eenmaal narcistischer bent dan gemiddeld, blijf je dat ook op latere leeftijd. “Dit gold zelfs over heel lange periodes, wat erop wijst dat narcisme een stabiele persoonlijkheidstrek is”, vertelt Orth.
Sociale rollen
De onderzoeker is nu vooral benieuwd waarom narcisme afneemt als mensen ouder worden. Daar zou hij graag in de toekomst onderzoek naar doen. “Volgens een theorie leiden de sociale rollen die we als volwassene aannemen, bijvoorbeeld als partner, ouder of werknemer tot de ontwikkeling van meer volwassen persoonlijkheidskenmerken, waaronder een afname van narcistische karaktertrekken”, besluit Orth.
Narcisten zijn slecht voor je bedrijf
Narcisten vinden we bovenmatig vaak in de hoogste regionen van het bedrijfsleven. En dat is helemaal niet goed voor het bedrijf zelf, zo schreven we eerder al. Bedrijven met een narcistische CEO werden als veel slechter beoordeeld door analisten, die daardoor lagere beurskoersen verwachtten. Dit gold vooral voor grotere ondernemingen, waar het risico groot was dat narcistisch leiderschap zou kunnen botsen met de bureaucratie binnen het bedrijf. Hoogleraar Feray Adıgüzel van de Nottingham Business School reageerde: “Hoewel er enkele verzachtende omstandigheden zijn, zijn beleggingsanalisten over het algemeen van mening dat het narcisme van CEO’s niet van waarde is voor een bedrijf. Ze verwachten zelfs dat het een negatieve impact gaat hebben op de strategie en prestaties. Ons onderzoek levert dan ook aanvullend bewijs dat de narcistische persoonlijkheid van een directeur nadelig is voor het bedrijf en zijn aandeelhouders.”
Ben je een narcist?
Benieuwd of je met een narcist te maken hebt? Stel simpelweg één vraag: ben je een narcist? Dat blijkt volgens onderzoek net zo goed te werken als een uitgebreide psychologische test. “Mensen die bereid zijn om toe te geven dat ze narcistischer zijn dan anderen, zijn waarschijnlijk ook narcistischer,” vertelde onderzoeker Brad Bushman destijds. “Mensen die narcist zijn, zijn daar bijna trots op. Je kunt hen er direct naar vragen, omdat ze narcisme niet als een negatieve kwaliteit zien – ze geloven dat ze beter zijn dan andere mensen en vinden het prima om dat publiekelijk te zeggen.”
MENS EN MAATSCHAPPIJ
