Gajadien: Begroting rust te veel op toekomstige olie-inkomsten

Assembleelid Asis Gajadien VHP-fractieleider Asis Gajadien (commissielid) heeft tijdens de begrotingsbehandeling stevige kritiek geuit op de financiële uitgangspunten van de ontwerpbegroting 2026. Volgens hem presenteert de regering een te rooskleurig beeld van de economie, terwijl de overheidsfinanciën kwetsbaar blijven en de begroting in belangrijke mate is gebaseerd op verwachte olie-inkomsten.

Gajadien stelde dat het werkelijke begrotingstekort volgens zijn berekeningen niet 5,1 procent, maar ongeveer 7,7 procent van het bruto binnenlands product bedraagt wanneer alle financieringscomponenten worden meegenomen. Volgens hem is de financiële positie van de overheid daardoor aanzienlijk minder gunstig dan wordt voorgesteld.

Volgens de VHP-fractieleider blijkt uit de begrotingsstukken zelf dat de koopkracht van werknemers, gepensioneerden en andere inkomensgroepen nog altijd niet is hersteld. Hij vroeg de regering wanneer de economische groei daadwerkelijk merkbaar zal worden in de portemonnee van de burger. "De samenleving gaat nog steeds gebukt onder hoge prijzen. Mooie groeicijfers betekenen weinig als gezinnen daar niets van merken," hield hij de regering voor.

Waarschuwing voor schuldenlast

Een belangrijk deel van zijn bijdrage stond in het teken van de staatsschuld. Gajadien wees erop dat inmiddels een groot deel van de buitenlandse schuld in vreemde valuta luidt, waardoor Suriname kwetsbaar blijft voor wisselkoersschommelingen. Ook waarschuwde hij dat de huidige schuldconstructies toekomstige generaties met zware aflossingen kunnen opzadelen.

Hij uitte daarnaast kritiek op de recente herfinanciering van staatsleningen. Volgens hem is onvoldoende onderbouwd waarom is gekozen voor relatief dure financiering, terwijl goedkopere internationale financieringsmogelijkheden beschikbaar zouden zijn geweest. Ook zette hij vraagtekens bij de hoge transactiekosten van de operatie.

Niet alleen rekenen op olie
Volgens Gajadien bouwt de regering haar economische verwachtingen te veel op toekomstige olie-inkomsten. Hij pleitte ervoor meer aandacht te besteden aan sectoren als landbouw, toerisme, industrie en het midden- en kleinbedrijf, zodat de economie minder afhankelijk wordt van de olie- en gassector.

Daarnaast wees hij op verschillende knelpunten die volgens hem de ontwikkeling van de olie- en gassector en de lokale economie belemmeren. Hij noemde onder meer de slechte infrastructuur, trage vergunningprocedures, problemen op de arbeidsmarkt, woningbouw en de noodzaak van een efficiënter overheidsapparaat.

Ook pleitte hij voor versterking van de Rekenkamer, betere interne controles, volledige uitvoering van de Aanbestedingswet en meer transparantie binnen de overheid. Volgens hem zijn deze randvoorwaarden noodzakelijk om investeringen aan te trekken en duurzame economische groei mogelijk te maken.

Sociale voorzieningen
Op sociaal gebied merkte Gajadien op dat hij in de begroting geen ruimte ziet voor substantiële verbeteringen van onder meer AOV, kinderbijslag en andere sociale uitkeringen. Wel sprak hij zich uit voor verdere digitalisering van sociale programma's en meer maatschappelijke controle op de toekenning van sociale voorzieningen om misbruik tegen te gaan.

Gajadien deed de oproep aan de regering om de economische uitdagingen realistischer te benaderen, structurele hervormingen door te voeren en het bestuur verder te versterken. Alleen dan kan volgens hem duurzame economische ontwikkeling en welvaart voor huidige én toekomstige generaties worden bereikt.