Kliklijn uit angst voor corona uit Nederland

Suriname Nu in Nederland besmettingen oplopen en in Suriname dalen, wordt extra op Nederlandse reizigers gelet, ziet de correspondent Nina Jurna.

Hechtenis van ten hoogste zes maanden en een geldboete”, staat er op het formulier dat ik krijg van een medewerker van het ministerie van Volksgezondheid op luchthaven Johan Adolf Pengel na een lange vlucht uit Nederland. Ik moet mijn huisadres en telefoonnummer opgeven, mijn koorts wordt gemeten en dan mag ik doorlopen. „Ga ik echt naar de gevangenis als ik stiekem naar de winkel ga”, grap ik nog. Maar dat valt verkeerd in Suriname waar met man en macht hard gewerkt is om de coronacrisis te beteugelen. Met succes. Intussen ziet men met lede ogen hoe met de volle vliegtuigen vanuit Nederland ook met Covid besmette mensen het land binnenkomen. In groepjes van tien worden we onder toezicht met steeds gepaste afstand uit het toestel geloodst. Met 300 passagiers aan boord

duurt dat een paar uur. De crewleden reageren zwijgend op de hardop klagende passagiers aan boord. 

Maandenlang kon er niet gevlogen worden tussen Suriname en Nederland. Vanwege Covid was het luchtruim dicht.

Ik volgde de Surinaamse verkiezingen in mei op afstand vanuit mijn standplaats Rio de Janeiro. Maar toen tijdens mijn vakantie in Nederland in augustus bekend werd gemaakt dat de vluchten weer op gang zouden komen, besloot ik dat dit een goed moment was om er voor werk heen te gaan. 

Maar het goede nieuws van de versoepeling blijkt van korte duur, want ondertussen is in Nederland het aantal besmettingen juist weer aan het stijgen. 

Paniek om vluchten van Schiphol

Met vrijwel dagelijkse vluchten en grote groepen Surinaamse Nederlanders die staan te popelen om voor familiebezoek te komen, raakt Suriname in paniek. Op een tweede golf, vanuit Nederland zit niemand hier te wachten. Als een paar dagen voor mijn vertrek de Randstad op code

rood gaat en mijn vlucht wordt gecanceld, verandert alles. Suriname kondigt acute verscherpte maatregelen aan voor reizigers uit Nederland. Iedereen moet tien dagen in thuisquarantaine. Nog drastischer maatregelen zullen snel volgen, waarschuwt president Chan Santokhi. Omdat vrienden die op een eerdere vlucht zaten met wat telefoontjes hun quarantaine al naar vijf dagen hadden kunnen laten terugschroeven mits ze een Covid test in Suriname zouden doen, heb ik ook goede hoop. Ik ben hier immers om te werken en wil liever geen tijd verliezen. Bovendien heb ik me vlak voor vertrek laten testen (negatief) en worden in de meeste landen journalisten tot de essentiële beroepen gerekend. 

„Waarom doen Nederlanders toch ook zo moeilijk over de mondkapjes en over de maatregelen. Jullie vormen een gevaar voor ons allemaal”, zegt de tuinman van het huis waar ik verblijf vinnig. Hij blijft ver uit mijn buurt en ergert zich aan de betweterige bezoekers uit Nederland

die nu boos zijn, omdat hun vrijheid in Suriname aan banden wordt gelegd. 

De instelling van een echte Covid-kliklijn door de minister van Justitie, waarbij mensen het nummer 105 kunnen bellen als ze zien dat mensen de regels overtreden, dus ook toeristen die de quarantainemaatregelen niet respecteren, juicht hij toe. De kliklijn kan dag en nacht gebeld worden, een speciaal team (ter ondersteuning van de overbelaste politie) rukt dan uit.

Op eigen kosten in quarantaine

Een paar dagen later, terwijl Nederland nog druk debatteert over de eigen maatregelen en wel of geen mondkapjes, worden in Suriname nog strengere regels aangekondigd voor bezoekers uit Nederland. Ze moeten een negatieve Covid test en een ziektekostenverzekering die Covid dekt, kunnen laten zien. En ze moeten in verplichte overheidsquarantaine, wat inhoudt dat je op eigen kosten in een van de hotels wordt geplaatst die door de toeristenautoriteit is aangewezen.

Ondertussen probeer ik naarstig via mijn contacten bij het

ministerie van Volksgezondheid met de nodige werkverklaringen en mijn negatieve Covid-test vrijstelling te krijgen. Ik leg de directeur van de gezondheidsdienst voor dat ik op eigen kosten best nog een extra test wil doen, klachten heb ik niet. „U bent een publieke figuur hier, we kunnen ons beleid wel opheffen als we u de straat op laten gaan. Blijft u rustig thuis” , zegt hij. Die ochtend had hij het slechte nieuws gekregen dat er toch weer vier besmette passagiers uit Nederland op een eerdere vlucht zaten. Later legt hij uit dat ik me kan laten testen, alleen ontbreken de speciale reageerbuisjes voor de testen. Vrienden doen boodschappen voor me, maar zonder de warme brasa’s. 

Inmiddels is ook het aantal besmettingen in Suriname weer aan het oplopen en wordt op sociale media geklaagd hoe bezoekers uit Nederland zich niet aan de isolatie houden en in bars en op feestjes zijn gesignaleerd,

terwijl ze net het land zijn binnengekomen. De samenleving is klein, niets blijft hier onopgemerkt.

Dinsdag vertelde de SLM aan passagiers voor Paramaribo dat ze of in een van de quarantaine-hotels kunnen (à raison van 45 tot 140 dollar per nacht) of in thuisquarantaine, maar dan wel met beveiliging door lokaal beveiligingsbedrijf voor eigen rekening (meer dan 5.000 Surinaamse dollar, dat is zo’n 300 euro). Het plotselinge besluit is bedoeld als alternatief voor de passagiers die in Suriname wonen, maar het veroorzaakt meteen commotie. „Er zijn door deze regels heel veel mensen niet meegegaan op de vlucht”, vertelt de SLM directeur in een radio-interview. Hij klinkt gespannen, net als de minister van Volksgezondheid, bij wie ik telefonisch informeer naar de laatste stand van zaken. „Laat ze het luchtruim weer dichtgooien voor Nederland.

Om nog meer chaos te voorkomen is dat veel beter”, oppert een vriend. Zijn tante zat op dezelfde vlucht als

ik maar kreeg geen brief over quarantaine waarin met gevangenisstraf is gedreigd en ze is onmiddellijk de hort opgegaan, vertelt hij. Zal ik het ministerie weer bellen? Ik realiseer me ook dat ik net op tijd het land binnenkwam, ik hoef geen honderden euro’s te betalen voor beveiliging. Het is dertig graden, ik zit op een prachtige plek met een zwembad dichtbij en ik hou mezelf en anderen veilig.

Foto: Kleine supermarkt in Paramaribo, waar klanten zich haasten om voedel in te slaan, afgelopen juni toen verscherpte maatregelen tegen corona werden aangekondigd.Foto Ranu Abhelakh/ANP