• zondag 15 February 2026
  • Het laatste nieuws uit Suriname

Kiesstelsel #2: Een glimp van DA’91

| snc.com | Door: Redactie

De roep naar wijziging van het Surinaams kiesstelsel wordt steeds luider. Het Surinaams kiesstelsel zou niet democratisch genoeg zijn en zelfs onrechtvaardig. SurinameNieuwsCentrale.com verdiept zich in deze kwestie en publiceert een serie artikelen over dit onderwerp. 

Wilt u ook een bijdrage leveren aan dit onderwerp? Stuur dan uw artikel naar: SurinameNieuwsCentrale@gmail.com

Klik hier voor een overzicht van deze artikelen.

 

 


Angelic del Castilho DA91: Een beter kiessysteem in dienst van de samenleving, democratie en ontwikkeling!

DA’91 is van oordeel dat  wijziging van de Kieswet noodzakelijk is, dit is sinds de oprichting van DA’91 een steeds terugkerende issue geweest. Hoe en op welke wijze deze

aanpassing vorm kan krijgen is uiteraard van bijzonder belang. Onze Grondwetgever had zeker een opportunistische  en korte termijn  visie  De dynamiek in de samenleving is naar alle waarschijnlijkheid niet meegenomen in de visie voor een rechtvaardige en evenredige vertegenwoordiging.

DNA is immers het hoogste volk vertegenwoordigende orgaan van de Staat, en moet op evenredige wijze zijn samengesteld om de wil van het volk te representeren. DA’91 staat niet alleen in dit standpunt, en de afgelopen periode ventileren steeds meer deskundigen deze mening. Ook internationale organisaties zoals de OAS concluderen dat de uitslagen van ons huidig kiesstelsel zeer scheef zijn en niet

evenredig. Bovendien wordt ook het passief kiesrecht van de burgers geschaad en het risico op infiltratie van zwart/crimineel geld in de campagnes is levensgroot aanwezig.

Waarom

Er zijn een aantal fundamentele vraagstukken over ons kiesstelsel door DA’91 en andere instanties/personen met enige regelmaat, aan de orde gesteld in de afgelopen jaren. Het betreft onderwerpen onder andere over gender, stemgewicht per zetel, vertegenwoordiging van minderheidsgroepen etc. Het meest ernstige gevaar voor de democratie is echter de steeds verdere vervorming van de volkswil en onrechtvaardigheid in de uitkomsten van het kiesstelsel. DA’91 deelt de analyse dat de huidige inrichting van ons kiesstelsel het democratisch bestel niet optimaal laat functioneren
Belangrijk is wel dat de aanpassing/vernieuwing  van de kieswet niet kan op basis van een partij politiek electoraal belang, aangezien dit de problemen juist zal vergroten in plaats van oplossen. 

Uitgangspunten:

DA’91 hanteert de volgende uitgangspunten:

  • Elke wijziging van de kieswet waarbij een  2/3 meerderheid zoals vervat in de GW artikel 60 vereist is, dient eerst d.m.v. een referendum aan het Surinaamse volk voorgelegd te worden voor goedkeuring. Dit vanwege het grote belang en de effecten die wijzigingen voor de totale samenleving zal hebben door middel van een referendum wordt voorgelegd aan het Surinaamse volk. Dit om het algemeen, politiek opportunisme van een zittende coalitie te neutraliseren. Ingang van die wijzigingen NA de eerst volgende verkiezing.
  • Een zo nauwkeurig mogelijke afspiegeling van de aspiraties van het volk in volks vertegenwoordigende organen als een onaantastbaar goed van het stelsel van evenredige vertegenwoordiging. 
  • Het streven naar een zo evenredig mogelijke vertaling van stemmen naar het aantal zetels
  • De volksvertegenwoordigers in de Nationale Assemblee zijn representanten van het hele volk (alle districten) en kunnen niet o.b.v. “Het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten ,welk Suriname heeft geratificeerd op 28 december 1978 worden gediscrimineerd.
  • Vorming van een stabiel parlement en regering
DA91 logo

Wat wij willen

Het systeem dat wij wensen is dat wat bekend staat als de Landelijke Evenredige Vertegenwoordiging. Dit betekent niets anders dan een zo evenredig mogelijke vertaling van stemmen naar het aantal zetels ( one man, one woman, one vote). Het is voor ons heel belangrijk dat steeds meer burgers zich betrokken voelen bij en verantwoordelijk voelen voor de samenstelling van het bestuur van ons land. De huidige inrichting van het kiesstelsel en de kiesregeling resulteert in een ontzettende vervorming van de volkswil en een steeds grotere afstand tussen de samenleving en de politiek. Dit leidt ertoe dat steeds meer burgers zullen kiezen om niet naar de stembus te gaan. De wijziging van het kiesstelsel en de gevolgen daarvan zullen gedragen  moeten worden door onze totale samenleving.

Vandaar dat wij steeds hebben gepleit dat alle voornemens tot wijziging  van het kiesstelsel met de nodige zorgvuldigheid, transparantie en democratische besluitvorming tot stand komen. Concreet betekent het dat niet alleen de politieke partijen in DNA moeten delibereren over een nieuw of hervormd kiesstelsel maar ook de politieke partijen buiten parlement en het totale maatschappelijk middenveld. In deze heeft elke Surinamer een stem die even veel gewicht moet hebben. ons uitgangspunt dat wij een bijdrage moeten leveren wanneer het gaat om de aanpassing/wijziging van het kiesstelsel, één van de belangrijkste processen in onze democratie.  

Binnen deze visie plaatsen wij de volgende gedachte: 41 van de 51 zetels worden gekozen volgens het evenredigheidsstelsel, en 10 zetels ( 1 per district) kiezen wij volgens het districten stelsel. Dit geeft de garantie aan elk district dat ongeacht hoe de verkiezing uitpakt uit elk district er een vertegenwoordiger is in DNA.

Het aantal zetels voor DNA,DR,RR per district wordt bij elke verkiezing opnieuw bepaald op basis van  de bevolkingsgroei of afname  per kiesdistrict en stemdistrict .   
Het aantal zetels in de Districtsraad moet worden toegekend aan politieke organisaties, naar evenredigheid van het totaal aantal in de Ressortraden verworven zetels. 

Er moet op basis van onderzoek en evaluatie nagegaan worden of de huidige aantallen kandidaten van de RR en DR per kiesdistrict de voorgenomen doelen heeft gehaald. DA’91 is voorstander van het hanteren van het meest efficiënt aantal zetels in de regionale organen.  De kandidaten voor Ressortraden worden gekozen krachtens het stelsel van evenredige vertegenwoordiging bij grootste gemiddelden met voorkeurstemmen. 

Evaluatie van de huidige districtsindeling en de nodige aanpassingen aangebracht worden ter versterking van de ontwikkeling  in de betreffende gebieden. Hierbij speelt een verdergaande bestuurlijke en economische decentralisatie ook een bijzondere rol.

Teneinde het kiesstelsel en de uitkomsten daarvan in dienst te stellen van de totale samenleving en ter garandering van de ontwikkeling van een gezonde participatieve democratie, is DA’91 ook voorstander van het tegelijk integreren van de de volgende wetten en regels: 

  •    Aanname van een wet Wet financiering politieke partijen en Wet subsidiëring politieke partijen  
  •    Behoud van Lijstenverbinding/de combinatie als bedoeld in artikel 7 van de Kiesregeling; 
  •    Quota systeem voor parlementaire representatie van vrouwen, 
  •    Parlementaire vertegenwoordiging d.m.v het quota kiessysteem voor minderheidsgroeperingen en in het bijzonder de  inheemse volkeren ter waarborging van deze groepen voor effectieve deelname aan het openbaar bestuur.

Dit alles is ter voorkoming van:

  • Nog meer thuisblijvers de komende verkiezing, dit is in het voordeel van de huidige regering.
  • Verdere extreme vervorming van de volkswil, ook een voordeel voor de huidige regering
  • Verstoring van onze harmonische samenleving
  • En misschien wel het allerbelangrijkste: het  voorkomen van  politieke kartelvorming, in eerste instantie een twee-partijen systeem vormen en vervolgens eindigen bij een 1-partij systeem. Het verbod op electorale samenwerking is een antidemocratische maatregel pro-macht en anti-oppositie, dus voor macht met minder controle, want met een zwakkere oppositie is de controle minimaal. En vandaaruit door te bouwen naar een 1-partij stelsel a la China. Wij moeten waken dat het geweten in de politiek aanwezig blijft en de democratische geest en beleving van de samenleving steeds meer vergroot en verdiept worden.

Tot slot wijzen wij er andermaal op dat de wijziging van het kiesstelsel met de nodige zorgvuldigheid, transparantie en democratische besluitvorming moet plaatsvinden. In deze hoort elke Surinamer een stem te hebben die evenveel waard is als de stem van elke andere Surinamer.

| snc.com | Door: Redactie

  • abc-Suriname

    15-feb-2026 - 07:13

    Ruim 40 kampen neergehaald rond Zijin/Rosebel mijn

    Een gemengde eenheid  bestaande uit verschillende eenheden  het Korps Politie Suriname (KPS) , het Nationaal Leger (NL), RBT-Midden, basispolitie, Surveillance Midden, Mobiele  Eenheid, Riot Team van NL en de Task Force hebben op zaterdag 14 februari 2026 een aanvang gemaakt  met de operatie Clean Sweep in het gebied tussen de grens van Nieuw Koffie Kamp en de Rosebelt Hill Mine, inclusief he

  • waterkant

    14-feb-2026 - 20:31

    Niet het hoge salaris van de PG, maar juridische coup in DNA baart Jogi zorgen

    In Suriname is er een storm van kritiek losgebarsten nadat bestuurskundige Eugene van der San eerder berekeningen van de salarissen van het OM en de rechterlijke macht op basis van de wet publiekelijk had gemaakt. Hierbij kwam naar voren dat procureur-generaal Garcia Paragsingh een nettobedrag van ruim 1 miljoen SRD maandelijks ontvangt en dat de loonreeksen van rechters oplopen tot 600.000 SRD pe

  • waterkant

    14-feb-2026 - 17:58

    Zes aanhoudingen na ontdekking van illegale landingsbaan en duikboot in aanbouw bij Witagron

    Op donderdag 12 februari is tijdens een speciale operatie van een gemengde verkenningseenheid, bestaande uit leden van het Justitieel Interventie Team (JIT) en het Directoraat Nationale Veiligheid, een illegale landingsbaan en een in aanbouw zijnde duikboot aangetroffen in de omgeving van Witagron in West Suriname. In de directe omgeving van deze landingsbaan werden verschillende kampen aangetroff

  • waterkant

    14-feb-2026 - 13:30

    INGEZONDEN: Partijdigheid van DNA-voorzitter Adhin

    [INGEZONDEN] – De voorzitter van het parlement hoort de hoeder van de democratische spelregels te zijn. Hij is geen scheidsrechter met voorkeur voor één team, maar de bewaker van eerlijke spreektijd, gelijke behandeling en respectvolle orde. Toch groeit in De Nationale Assemblee (DNA) de indruk dat die rol ernstig onder druk staat door het optreden van parlementsvoorzitter Ashwin Adhin.Wanneer

  • abc-Suriname

    14-feb-2026 - 02:30

    Goudzoekers hebben nergens te gaan; willen dialoog

    De recente informatie waarover ABOP-parlementarier Edgar Sampie beschikt, is dat er een gemengd team van gewapende eenheden naar het Brokopondo gebied is getrokken voor de ontruiming van illegale goudzoekers die actief zijn rondom de consessie van Zijing. Hoe het is verlopen weet Sampnie nog niet.De regering had een ultimatum gesteld dat de illegale goudzoekers tot vanochtend 8 uur de gelegenheid

  • abc-Suriname

    14-feb-2026 - 00:30

    Jarbandhan vraagt president verduidelijking over verlaging goudroyalty

    De verlaging van de goudroyalty van 5,5 naar 4,5 procent blijft onderwerp van discussie in Suriname. Assembleelid Ameerani Jarbandhan heeft schriftelijke vragen ingediend bij de president over het besluit.De president gaf eerder aan dat de verlaging bedoeld is om goudsmokkel tegen te gaan.De Vereniging van Economisten in Suriname (VES) reageerde kritisch en noemde goudsmokkel een criminele daad d

  • abc-Suriname

    13-feb-2026 - 22:30

    Sampie stelt voor goudzoekers in schafttijd Zijin te laten werken

    De recentste informatie waarover ABOP-parlementariër Edgar Sampie beschikt, is dat er een gemengd team van gewapende eenheden naar het Brokopondo gebied is getrokken voor de ontruiming van illegale goudzoekers die aktief zijn rondom de consessie van Zijin-Rosebel Goldmines. Hoe het is verlopen weet Sampie nog niet.De regering had een ultimatum gesteld dat de illegale goudzoekers tot vanochtend 8

  • cds

    13-feb-2026 - 20:48

    Ministerie van Financiën en Planning en Centrale Bank van Suriname m.b.t. tijdelijke verlaging royaltietarief goudsector

    Naar aanleiding van de recente informatie over de ontwikkelingen in de goudsector is de regering aangevangen met de implementatie van maatregelen ter versterking van de rol van de goudsector in de Surinaamse economie.Als eerste stap hierbij is besloten om het huidige royaltytarief van 4,5% dat geldt voor de Royalty Kleinmijnbouw ter zake van Goud en Exploitatie Bouwmaterialen te verlagen naar 3,5

  • united news

    13-feb-2026 - 13:31

    NPS-FRACTIELID ATOMPAI VRAAGT OM OPHELDERING OVER SALARISSEN BINNEN RECHTERLIJKE MACHT

    ​NPS-parlementariër Poetini Atompai heeft donderdag de regering om volledige transparantie gevraagd met betrekking tot de bezoldiging van leden van het Hof van Justitie en het Openbaar Ministerie. De aanleiding voor deze vragen zijn recente mediaberichten over mogelijk zeer hoge salarissen bij topfunctionarissen, waaronder de procureur-generaal.​De vragen werden gesteld tijdens de voortzettin

  • united news

    13-feb-2026 - 13:30

    AFBOUW RONDHOUTEXPORT VRAAGT KWART MILJARD DOLLAR| SECTOR NIET KLAAR VOOR OMSLAG

    De voorgenomen afbouw van de export van rondhout dwingt Suriname tot een ingrijpende herstructurering van de bos- en houtsector. Waar de maatregel moet leiden tot meer binnenlandse verwerking en hogere toegevoegde waarde, blijkt de huidige capaciteit daar bij lange na niet op berekend. Volgens berekeningen van bosbouwconsultant Sietze van Dijk is een investering van minimaal USD 220 tot 250 miljoe

  • waterkant

    13-feb-2026 - 13:00

    Simons heeft geen spijt van samenwerking met ABOP

    President Jennifer Simons heeft geen spijt dat zij de Algemene Bevrijdings- en Ontwikkelingspartij in Suriname (ABOP) ook in de coalitiesamenwerking heeft meegenomen.“Ik heb geen spijt. We zijn met zes partijen en dat is niet eenvoudig. Dus we moeten met elkaar praten. We hebben laatst afgesproken om weer vaker gezamenlijk te zitten. We weten dat de ABOP in de vorige regeerperiode zat en dat dit

  • abc-Suriname

    13-feb-2026 - 06:15

    Monorath slaat alarm over toename agressie en geweld

    De minister van Justitie en Politie Harish Monorath, maakt zich grote zorgen over de toenemende agressie in de samenleving. In de maand januari alleen heeft de afdeling Slachtofferzorg hulp moeten verlenen aan 38 personen. “Dat is heel veel”, benadrukt de minister. Volgens Monorath betrof het vooral zaken van huiselijk geweld, aanvragen voor beschermingsbevelen, kinderen die uit huis zijn gep

  • abc-Suriname

    13-feb-2026 - 02:45

    Girdhari: president moet acties ondernemen tegen goudsmokkel; verlaging royalties geen optie

    Swami Girdhari, secretaris van de Verening van Economisten in Suriname (VES), is niet onder de indruk van de aanpak van president Jennifer Simons als het gaat om de goudsmokkel. De president zegt alle tools beschikbaar te stellen om de smokkel aan te pakken. Dat is volgens Girdhari niet de juiste aanpak.‘Als de wegen kapot zijn, gaat de president de burgers toch niet zeggen dat zij tools krijge

  • snc.com

    13-feb-2026 - 00:16

    Van rondhout naar verwerking: complex vraagstuk voor Suriname

    Suriname hoort steeds vaker de oproep om te stoppen met de export van rondhou

  • abc-Suriname

    12-feb-2026 - 21:30

    Ravenberg wint opnieuw rechtzaak tegen advocaat en ex-bestuursleden SBB

    De kantonrechter heeft vandaag vonnis gewezen in de zaak die Balradj Advocatuur & Mediation N.V. had aangespannen tegen de algemeen directeur van de Stichting Bosbeheer en Bostoezicht (SBB), Ruben Ravenberg. De advocaat, die optrad namens de voormalige bestuursleden Krishnadath Joerawan, Mohamed Ramdjan, Mohamed Pershad en Ben Woodly, is door de rechter niet-ontvankelijk verklaard.De zaak draaide

  • abc-Suriname

    12-feb-2026 - 20:33

    1 op de 1000 mensen sterft door Chikungunya; situatie Suriname nog stabiel

    Het Chikungunya-virus heeft een mortaliteitsratio van 1 op de 1000. Dit is ook het uitgangspunt van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid. Directeur Rakesh Gajadhar Sukul spreekt van een stabiele situatie in Suriname. Inmiddels heeft de Pan American Health Organization (PAHO) gewaarschuwd dat er weer een opleving is na ruim tien jaar stilstand in Suriname. Nog meer Zuid-Amerikaans

  • united news

    12-feb-2026 - 20:33

    GUYANA  NU LAAGSTE BENZINEPRIJS IN DE REGIO; SURINAME BLIJFT ACHTER DOOR FISCAAL BELEID

    Uit recente gegevens van de Energy Chamber van Trinidad en Tobago, gebaseerd op cijfers van globalpetrolprices.com, blijkt dat Guyana in juli de laagste benzineprijs van de Caribische regio heeft genoteerd. Met een retailprijs van ongeveer US$ 0,81 per liter duikt het land aanzienlijk onder het wereldwijde gemiddelde van US$ 1,19. Terwijl Guyana profiteert van een nultarief op invoerrechten, bevin

  • united news

    12-feb-2026 - 20:12

    MALATHION VERLIEST WERKING TEGEN CHIKUNGUNYA EN DENGUE | OVERHEID NAARSTIG OPZOEK NAAR ALTERNATIEVEN

    De bestrijding van de Aedes aegypti-mug staat onder druk nu is vastgesteld dat het insect resistent is geworden tegen het veelgebruikte bestrijdingsmiddel Malathion. Dat maakte minister Andre Misiekaba van Volksgezondheid Welzijn en Arbeid (VWA) bekend tijdens de laatste vergadering van De Nationale Assemblee (DNA). Hij bevestigde dit woensdag nogmaals voor aanvang van de wekelijkse vergadering va

  • waterkant

    12-feb-2026 - 20:00

    President Simons: “Ik heb niemand dingen beloofd”

    President Jennifer Simons ligt niet wakker van de kritiek die op haar en haar regering wordt geleverd over de trage manier van oplossing van de problemen in het land. Volgens het staatshoofd van Suriname heeft zij tijdens haar verkiezingscampagne niemand iets beloofd.“Voor de verkiezing…ik ben één van de politici die niemand dingen heeft beloofd. Ik heb ze precies gezegd: het gaat lang duren

  • united news

    12-feb-2026 - 19:49

    SURINAME ZAKT NAAR 96STE PLAATS OP CORRUPTIERANGLIJST MET MAGERE 38 PUNTEN

    Suriname is in 2025 verder gedaald op de internationale corruptieranglijst. Op de Corruption Perceptions Index (CPI) 2025 van Transparency International behaalt het land 38 van de 100 punten, goed voor de 96ste plaats van de 182 onderzochte landen en territoria. In 2024 stond Suriname nog twee posities hoger. De CPI meet de waargenomen mate van corruptie in de publieke sector, waarbij 0 staat voor

  • waterkant

    12-feb-2026 - 18:30

    Container uit Guyana met ruim 1.800 kilo cocaïne onderschept in Antwerpen

    De Belgische douane heeft vorige week in de haven van Antwerpen een enorme partij drugs onderschept in een container uit Guyana.Volgens de autoriteiten ging het om 1.839 kilo cocaïne, die was verstopt tussen een lading oliën. (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); De geschatte groothandelswaarde van de verdovende middelen uit het buurland van Suriname bedraagt ruim 45 m

  • abc-Suriname

    12-feb-2026 - 14:45

    ContactCare opent eigen pand en investeert in Suriname

    ContactCare is verhuisd naar een eigen, volledig gerestaureerd pand aan de Dr. J.F. Nassylaan 12 in Paramaribo. Met deze stap onderstreept het bedrijf zijn langdurige betrokkenheid bij Suriname. De nieuwe locatie biedt plaats aan ongeveer 110 werkplekken. Het bedrijf startte in november 2023 aan de Heerenstraat en telt inmiddels 95 medewerkers.Volgens country manager Christopher Gits vraagt werkg

  • snc.com

    12-feb-2026 - 08:00

    Nieuwe Raad van Commissarissen Centrale Bank per 15 februari

    De Raad van Commissarissen (RvC) van de Centrale Bank van Suriname (CBvS) wor

  • snc.com

    12-feb-2026 - 05:00

    Regering heeft tot vrijdag om achterstallige betalingen te doen

    De regering heeft tot vrijdag de tijd om openstaande betalingen aan bus- en b

  • snc.com

    12-feb-2026 - 05:00

    Discussie over derde beroepsinstantie: NDP wil eigen Hoge Raad

    PARAMARIBO – In De Nationale Assemblée (DNA) wordt fel gedis

  • Chikungunya keert terug: PAHO waarschuwt voor uitbraken
  • abc-Suriname

    12-feb-2026 - 00:25

    Ramadhin: Misiekaba vertelt niet de waarheid over schulden bij PAHO

    Voormalig minister van Volksgezondheid Amar Ramadhin, vindt dat minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn & Arbeid onwaarheden heeft verkondigd in De Nationale Assemblée (DNA), over achterstandsschulden die Suriname heeft bij de PAHO van ruim USD 600.000. Het gaat naar zeggen van de ex-bewindsman om een creditline. Volgens Ramadhin was de vorige regering reeds begonnen met het inlop

  • waterkant

    11-feb-2026 - 23:30

    VIDEO: Ruim 2,2 miljoen SRD buitgemaakt bij roofoverval King’s Enterprises

    Bij de gewapende roofoverval van woensdagmorgen bij het hoofdkantoor van King’s Enterprises N.V. aan de Fredrik Derbystraat in Suriname is een fors geldbedrag buitgemaakt. Een medewerker werd daarbij door vier criminelen overvallen.De overval vond plaats ter hoogte van de afdeling Financiën, tegenover het bedrijfspand van King’s Drankenpaleis. (adsbygoogle = window.adsbygoogle ||

  • OM roept op voor alertheid tegen pesten; betreurt tragisch overlijden tiener