• zondag 22 February 2026
  • Het laatste nieuws uit Suriname

Chevron vergroot aanwezigheid in Suriname met belangen in nieuwe offshore-blokken

Ingediend door admin op

Het Amerikaanse energiebedrijf Chevron breidt zijn positie in Suriname uit met belangen in twee ondiepe offshoreblokken die zijn toegewezen in de Post SHO2-aanbestedingsronde. Dochterbedrijf Chevron Suriname Exploration Ltd. tekende vandaag productiedelingscontracten voor blokken 9 en 10. Chevron had al belangen in de offshoreblokken 5, 7 en 42.

Blok 10 wordt geëxploiteerd door Chevron, dat daar een belang van 30% heeft verworven. PETRONAS Suriname E&P B.V. en QatarEnergy nemen elk 30%, terwijl Paradise Oil Company (POC), een dochter van Staatsolie, 10% bezit.

(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});

In blok 9 heeft Chevron een

belang van 20%. PETRONAS Suriname is daar operator met 30%, POC houdt 30% en QatarEnergy de resterende 20%.

Volgens Liz Schwarze, Vice President Exploration van Chevron, onderstrepen de nieuwe posities de focus op het Guyana–Suriname-bekken en de bredere doelstelling om het exploratie-areaal wereldwijd te vergroten. Patricia Pradal, Country Manager South America Exploration, zegt dat Chevron enthousiast is over de uitbreiding van de Surinaamse portefeuille en de samenwerking met overheidsstakeholders en partners om de economische ontwikkeling te ondersteunen.

Chevron is daarnaast operator van blok 5—waar vorige maand is begonnen met boren—en van blok 7. Het bedrijf heeft al meer dan een eeuw een

gevarieerde exploratie- en productieaanwezigheid in Latijns-Amerika en blijft kansen in de regio evalueren.

GMD overlegt met overheidsstakeholders over verantwoord mijnbouwbeheer

Ingediend door admin op

De Geologisch Mijnbouwkundige Dienst (GMD) van het Ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen (NH) heeft een informatieve bijeenkomst georganiseerd met overheidsstakeholders zoals districtscommissarissen en bestuursorganen. De sessie, gehouden op 31 oktober in de conferentiezaal van UNASAT, stond onder leiding van Lindsey Sanné, hoofd van de GMD.

De aanleiding voor het overleg is de recente aanstelling van districtscommissarissen. Tijdens de bijeenkomst is het belang benadrukt om hen goed te informeren over het reilen en zeilen van de GMD, evenals over de verantwoordelijkheden die binnen hun districten liggen. Daarbij is ook aangegeven welke bijdrage en ondersteuning vanuit onder andere de bestuursdienst wordt verwacht.

Gedurende de

bijeenkomst werden diverse cruciale onderwerpen besproken, waaronder de evaluatie van de huidige mijnbouwactiviteiten per district en de afstemming tussen lokale bestuursorganen en handhavingsinstanties. Sanné benadrukte dat nauwe samenwerking essentieel is om illegale mijnbouw effectief aan te pakken, milieuschade te beperken en bij te dragen aan een grotere transparantie in de sector. Zij gaf aan dat mijnbouw onlosmakelijk verbonden is met economische groei, maar dat het verantwoord moet gebeuren.

De bijeenkomst werd afgesloten met een open discussie, waarin de nadruk lag op gezamenlijke verantwoordelijkheid. De GMD wil samen met de dc’s werken aan een beter gecoördineerd mijnbouwbeleid, waarbij illegale praktijken worden teruggedrongen

en natuurlijke hulpbronnen zorgvuldig worden beheerd. Deze aanpak moet uiteindelijk leiden tot een gestructureerde en gecontroleerde mijnbouwsector die niet alleen bijdraagt aan het nationaal inkomen, maar ook aan het welzijn van de samenleving.

Kick-off meeting: PlanetGOLD Suriname gaat samenwerking aan met ILACO

Ingediend door admin op

Samen voor verantwoorde en duurzame goudwinningMilieu-effectenanalyse voor pilotgebieden Nyun Jacobkondre en Sarakreek gestart

Paramaribo, november 2025 — Het PlanetGOLD Suriname Project heeft officieel de samenwerking opgestart met ILACO Suriname N.V., een vooraanstaand Surinaams ingenieurs- en adviesbureau gespecialiseerd in milieustudies, bodem-, water- en sedimentonderzoek. De samenwerking werd formeel aangekondigd tijdens een kick-off meeting, waarmee het startsein werd gegeven voor de uitvoering van een Milieu Effectenanalyse (MEA, internationaal bekend als Environmental and Social Impact Assessment – ESIA) voor twee geselecteerde pilotgebieden: Nyun Jacobkondre en Sarakreek.

De MEA-studie vormt een cruciale stap in het proces naar duurzame en verantwoorde goudwinning in Suriname. De analyse

zal niet alleen de potentiële milieu- en sociale effecten van het project in kaart brengen, maar ook concrete maatregelen voorstellen voor milieubeheer, monitoring en betrokkenheid van belanghebbenden. ILACO zal in dit kader een Milieu Management & Monitoring Plan (ESMP) en een Stakeholder Engagement Plan (SEP) ontwikkelen.

De uitvoering van de MEA-studie zal voldoen aan zowel nationale als internationale normen, waaronder:

“Het uitvoeren van een grondige MEA en het opstellen van een sterk milieubeheerplan zijn essentieel om de impact van kleinschalige goudwinning te begrijpen en te minimaliseren”, aldus het PlanetGOLD Suriname team. “Het stelt ons in staat duurzame alternatieven te ontwikkelen, ecosystemen te

beschermen en lokale gemeenschappen te betrekken bij beslissingen die hun toekomst beïnvloeden.”

PlanetGOLD Suriname, gefinancierd door het Global Environment Facility (GEF) en uitgevoerd door de United Nations Development Programme (UNDP) in samenwerking met de Regering van Suriname, werkt aan het verminderen van kwikgebruik in de kleinschalige goudwinningsector. Het project richt zich op bewustwording, capaciteitsversterking, toegang tot schone technologieën en verbetering van beleid en markttoegang voor mijnwerkers.

De samenwerking met ILACO markeert een belangrijke mijlpaal in de implementatie van het project en draagt bij aan Suriname’s inspanningen voor milieubescherming, duurzame ontwikkeling en veilige werkomstandigheden in de goudsector.

Bezoek de website van PlanetGold Suriname: https://www.planetgold.org/suriname

Jeugdtalenten schitteren tijdens succesvolle Nationale Badminton Kampioenschappen 2025

Ingediend door admin op

Met meer dan 120 deelnemers per weekend en ruim 400 gespeelde wedstrijden in het Ring Sport Center, zijn de Nationale Badmintonkampioenschappen 2025 van de Surinaamse Badminton Bond (SuBaBo) succesvol afgerond na twee intensieve weekenden vol strijd en sportiviteit.

Het eerste speeldweekend, op 18 en 19 oktober, stond in het teken van de jongste categorieën: U11, U15, U19 en B-klasse. Twee weken later, op 1 en 2 november, betraden de spelers van de U13-, U17- en Open-klasse de baan voor hun kampioensduels.

De kampioenschappen leverden indrukwekkende prestaties op. De jonge Chayenne Ramlal schreef geschiedenis door in de meisjes U13-categorie een triple titel te veroveren

— ze won het enkelspel, dubbelspel én het gemengd dubbelspel. Even opmerkelijk was de dominantie van Megan Peng in de U17-categorie: zij werd eveneens drievoudig kampioen zonder één game te verliezen.

In de Open-klasse bevestigde Sören Opti opnieuw zijn status als Surinames beste badmintonner. Met zijn achtste nationale titel zette hij een nieuwe mijlpaal in zijn carrière en blijft hij een inspiratiebron voor zowel de jeugd als ervaren spelers binnen de sport.

De Surinaamse Badminton Bond kijkt trots terug op een geslaagde editie. De wedstrijden werden gekenmerkt door doorzettingsvermogen, sportiviteit en een groeiende passie voor badminton in Suriname.

“De prestaties die we dit jaar hebben gezien, tonen aan dat

de toekomst van badminton in Suriname veelbelovend is. We zijn trots op de inzet van alle deelnemers en feliciteren de kampioenen met hun fantastische resultaten,” aldus het bestuur van de SuBaBo.

De Surinaamse Badminton Bond is de nationale organisatie die zich inzet voor de bevordering en ontwikkeling van badminton in Suriname. De bond biedt spelers van alle leeftijden en niveaus kansen om hun talent te ontwikkelen en organiseert regelmatig toernooien en trainingen ter versterking van de sport in het land.

Nieuwe website helpt ondernemers makkelijker financiering te vinden

Ingediend door admin op

Het ministerie van Economische Zaken, Ondernemerschap en Technologische Innovatie (EZOTI) heeft op dinsdag 4 november 2025 officieel de website Financieringswijzer.sr gelanceerd. De lancering vond plaats in de Ballroom van het Lallarookh-gebouw en markeert een belangrijke stap in het verbeteren van de toegang tot financiering voor ondernemers en startende bedrijven in Suriname.

Financieringswijzer.sr biedt een centraal en overzichtelijk platform waar gebruikers eenvoudig informatie kunnen vinden over beschikbare financieringsmogelijkheden bij banken, fondsen en investeringsprogramma’s. Daarnaast begeleidt de website ondernemers stap voor stap bij het ontdekken van passende financieringsopties, waarmee een veelvoorkomend obstakel, het gebrek aan informatie, wordt weggenomen.

Tijdens de opening benadrukte Karishma Mathoera, directeur Ondernemerschap bij EZOTI,

dat het stimuleren van ondernemerschap een van de belangrijkste pijlers is voor duurzame economische groei.

“Met dit platform geven we ondernemers de tools in handen om beter geïnformeerde financiële beslissingen te nemen. Financieringswijzer.sr is een concrete stap naar een sterker ondernemersecosysteem in Suriname,” aldus Mathoera.

Ook ondernemer Wensley Perea, CEO van AMEA Cashew & Pineapple Industry, deelde praktijkervaringen over het aantrekken van financiering binnen de agrarische sector. Ifeyinwha Bonheur, Senior Private Sector Specialist bij de Wereldbank, wees op het belang van samenwerking tussen publieke en private instellingen om de toegang tot kapitaal voor lokale bedrijven te vergroten.

De officiële lancering werd verricht door minister Andrew Baasaron van EZOTI.

De bewindsman gaf aan dat de regering zich inzet om ondernemerschap te stimuleren en duurzame werkgelegenheid te bevorderen.

Met deze digitale innovatie wil EZOTI de drempel tot financiering verlagen, de groei van kleine en middelgrote ondernemingen versnellen en bijdragen aan een veerkrachtige en inclusieve economie.

MAS onderstreept vrouwelijk leiderschap in de maritieme sector

Ingediend door admin op

De Maritieme Autoriteit Suriname (MAS) is van 3 tot en met 5 november 2025 gastheer van de regionale workshop en de jaarlijkse algemene vergadering van de Women in Maritime Association, Caribbean (WiMAC). Tijdens deze bijeenkomst in Hotel Torarica verwelkomt Suriname vertegenwoordigers uit het hele Caribisch gebied om de samenwerking te versterken en de positie van vrouwen in de maritieme sector verder te bevorderen.

De conferentie markeert tevens het 10-jarig bestaan van WiMAC, dat wordt gevierd onder het thema: “LeadHERship: WiMAC 10 jaar sterk! Vooruitkijken, Vooruit zeilen.”Het thema benadrukt de kracht van vrouwelijk leiderschap en de voortdurende inzet voor gelijke kansen in de maritieme wereld.

Tijdens de opening sprak minister Raymond

Landveld van Transport, Communicatie en Toerisme (TCT) zijn waardering uit voor de bijdrage van vrouwen in de maritieme sector.

Minister Landveld wees op de toename van vrouwelijke studenten aan maritieme opleidingen als een positief teken van vooruitgang richting gendergelijkheid en vrouwelijk leiderschap. Hij feliciteerde WiMAC met het jubileum en sprak zijn vertrouwen uit dat de organisatie zal blijven bijdragen aan de empowerment van vrouwen in de sector.

Ook Marita Kramp, voorzitter van het WiMAC Suriname Chapter, benadrukte het belang van deze samenwerking. “Ons doel is om kansen te creëren voor vrouwen in de maritieme sector, zodat zij kunnen doorgroeien, opleidingen volgen en werken in een veilige werkomgeving,”

verklaarde Kramp.

Zij wees erop dat Suriname, als ondertekenaar van verschillende internationale verdragen, verplicht is beleid voor gendergelijkheid daadwerkelijk te implementeren.

De MAS onderstreepte haar eigen betrokkenheid bij dit streven: de organisatie telt 32 vrouwelijke medewerkers in uiteenlopende functies. Daarnaast bestaat WiMAC Suriname inmiddels uit 34 vrouwelijke maritieme professionals.

Tijdens de driedaagse workshop worden ervaringen gedeeld, uitdagingen besproken en strategieën ontwikkeld om de participatie van vrouwen in de maritieme sector in de regio verder te versterken.

RAPPORT | MENTALE GEZONDHEIDSPROBLEMEN ONDER CARIBISCHE JONGEREN NEMEN TOE

Ingediend door admin op

De mentale gezondheid van kinderen en jongeren in het Caribisch gebied staat onder toenemende druk. Dat blijkt uit het 2025 Caribbean Child and Youth Mental Health Research Study Report, een gezamenlijk onderzoek van het CARICOM-secretariaat en UNICEF, dat deze week is gepubliceerd.

Het onderzoek werd in 2024 uitgevoerd onder ruim 1.500 jongeren uit 17 landen en gebieden, waaronder Suriname.

Uit de resultaten komt naar voren dat 58% van de jongeren weinig vertrouwen heeft in de toekomst, terwijl 56% aangeeft regelmatig gevoelens van angst of bezorgdheid te ervaren. Daarnaast rapporteerde 54% gevoelens van verdriet, hopeloosheid of depressie. De onderzoekers benadrukken dat deze cijfers

wijzen op een groeiende mentale gezondheidscrisis in de regio.

Michele Small-Bartley, programmamanager jeugdontwikkeling bij CARICOM, stelt dat landen meer moeten investeren in toegankelijke ondersteuning en effectieve doorverwijzing. Daarnaast pleit ze voor bredere voorlichtingscampagnes om stigma’s rond mentale gezondheid aan te pakken, en voor trainingen voor ouders en leerkrachten in het signaleren van psychische nood bij jongeren.

Het rapport bevat naast analyse ook beleidsaanbevelingen en praktische instrumenten, die kunnen worden ingezet om nationale strategieën gericht op jeugdige mentale gezondheid te versterken.

Tijdens de online presentatie van de onderzoeksresultaten stelde de Guyanese minister van Volksgezondheid, Frank Anthony, het belang van de bevindingen. Volgens hem biedt

de studie concrete handvatten om gerichte maatregelen te formuleren. “Deze gegevens helpen ons beter te begrijpen met welke uitdagingen jongeren vandaag de dag geconfronteerd worden,” aldus Anthony.

UNITEDNEWS

 

 

 

 

SURINAME HEROPENT ONDERHANDELINGEN MET CHINALCO | OP ZOEK NAAR EEN DUURZAMER BAUXIETAKKOORD

Ingediend door admin op

Foto: Waarnemend president Gregory Rusland en een Chinalco-delegatie.

De Surinaamse regering wil opnieuw in onderhandeling treden met het Chinese mijnbouwconcern Chinalco om te komen tot een meer evenwichtige overeenkomst over de ontginning van bauxiet in West-Suriname.

Het akkoord dat de vorige regering in 2024 sloot, wordt herzien vanwege zorgen over nationale belangen, lokale participatie en de verwerking van grondstoffen binnen het land.

Tijdens een ontmoeting op 4 november 2025 met een Chinalco-delegatie, op het Kabinet van de Vicepresident, verklaarde waarnemend president Gregory Rusland dat de bestaande afspraken onvoldoende garanties boden voor binnenlandse verwerking van het gewonnen bauxiet. “Als parlementariër had ik destijds al

bezwaar tegen een overeenkomst waarbij de toegevoegde waarde grotendeels buiten Suriname zou worden gerealiseerd,” zei Rusland. “We moeten streven naar een model dat economische ontwikkeling stimuleert, werkgelegenheid schept en lokale gemeenschappen beschermt.”

Nieuwe gesprekken moeten voorkomen dat de fouten uit het verleden zich herhalen.

Een speciale regeringscommissie zal worden ingesteld om de nieuwe onderhandelingen te voeren. De bedoeling is dat het herziene akkoord de nationale belangen beter verankert en de lessen uit het verleden meeneemt — lessen die pijnlijk zichtbaar zijn in eerdere, mislukte pogingen om de ooit bloeiende bauxietsector nieuw leven in te blazen.

Suriname was decennialang een toonaangevende bauxietproducent in het

Caribisch gebied. Tot in de jaren negentig droegen multinationals als Alcoa (Suralco) en Billiton substantieel bij aan de staatsinkomsten en exportopbrengsten. Maar de sluiting van raffinaderijen en het gebrek aan investeringen in lokale verwerking leidden tot een geleidelijke neergang.

De ontmanteling van de Paranam-raffinaderij in 2015 betekende het einde van de binnenlandse productie van aluinaarde. Sindsdien probeert Suriname tevergeefs de sector te herstarten — telkens met buitenlandse partners, telkens met dezelfde valkuilen: onduidelijke afspraken over eigendom, milieuverantwoordelijkheid en de belofte van binnenlandse toegevoegde waarde.

De overeenkomst met Chinalco, in november 2024 ondertekend door de vorige regering, leek aanvankelijk een doorbraak. Het plan voorzag in een investering van 426 miljoen Amerikaanse dollar voor de ontwikkeling van een mijn en infrastructuur bij Apoera, waarbij Suriname een 13 procent belang zou krijgen in de nieuwe ondernemingen. Toch kwam het project niet van de grond. Lokale gemeenschappen in West-Suriname uitten zorgen over de ecologische impact, de gebrekkige communicatie over compensatie en de beperkte economische voordelen voor de regio.

Rusland benadrukte dat deze keer de nadruk zal liggen op “duurzame exploitatie, nationale meerwaarde en sociaal draagvlak.” Chinalco-directeur Bo Qu, die de delegatie leidde, verklaarde dat het concern “een win-winsituatie” nastreeft en openstaat voor “een transparante, constructieve dialoog” met de Surinaamse autoriteiten.

De nieuwe onderhandelingen moeten duidelijkheid brengen over waar het bauxiet zal worden verwerkt, hoe lokale gemeenschappen zullen profiteren en welke garanties er komen voor milieubescherming. Daarmee lijkt de regering te willen voorkomen dat Suriname opnieuw grondstoffen exporteert zonder structurele economische versterking.

Hoewel het bauxiet in West-Suriname aanzienlijke commerciële waarde vertegenwoordigt, staat voor de regering vooral de vraag centraal hoe die rijkdom kan worden omgezet in duurzame ontwikkeling. De onderhandeling met Chinalco is daarmee niet slechts een zakelijke kwestie, maar een test voor Suriname’s vermogen om te leren van zijn eigen economische geschiedenis.

UNITEDNEWS

GERELATEERD AAN: INTENTIEVERKLARING CHINALCO GESTRAND

 

STAATSOLIE TEKENT CONTRACTEN VOOR BLOK 9 & BLOK 10

Ingediend door admin op

Staatsolie Maatschappij Suriname N.V. heeft op woensdag 5 november 2025 productiedelings-contracten (Production Sharing Contracts) ondertekend voor de offshore blokken 9 en 10. Deze contracten zijn getekend met de operators PETRONAS Suriname E&P B.V. (Blok 9), en Chevron Suriname Exploration Limited (Blok 10).

Voor Blok 9 treedt PETRONAS Suriname E&P B.V. (PETRONAS Suriname) op als operator, met als partners: Chevron Suriname Exploration Ltd, QatarEnergy International E&P LLC en Paradise Oil Company (POC). De participatieverdeling in dit blok is als volgt: PETRONAS Suriname (30%), Chevron (20%), QatarEnergy (20%) en POC (30%). In Blok 10 is Chevron de operator, met PETRONAS Suriname, QatarEnergy en

POC als partners. De participatieverdeling in Blok 10 is: Chevron (30%), PETRONAS Suriname (30%), QatarEnergy (30%) en POC (10%).

Met de ondertekening van deze Production Sharing Contracts (PSCs) verkrijgen de betrokken partijen de exclusieve rechten voor exploratie, ontwikkeling en productie in de respectieve blokken. De eerste fase van de exploratieperiode duurt drie jaar. In deze periode ligt de focus op het verzamelen en verwerken van 3D-seismische gegevens, waarmee de structuur van de ondergrond in kaart wordt gebracht. Dit is essentieel om potentiële gas- en olievelden te lokaliseren.

“We zullen bedrijven blijven aantrekken om te investeren in ons bekken en de oprengsten gebruiken

om Suriname groener en duurzamer te maken, wat we Suriname 3.0 noemen”, aldus minister Brunings.

De PSCs, die een looptijd van dertig jaar hebben, zijn ondertekend door Annand Jagesar (Algemeen Directeur Staatsolie), Danny Tan (Country Head Petronas suriname), Ali Al-Mana  (Manager Upstream International QatarEnergy), Andrew Deighan (Americas Exploration Director Chevron) en Rekha Bissumbhar (Directeur POC). De ondertekening vond plaats in bijzijn van de Minister van Olie, Gas & Milieu, Patrick Brunings, en de Minister van Natuurlijke Hulpbronnen, David Abiamofo.

De blokken bevinden zich in het shallowwatergebied op ongeveer 50 km voor de kust van Saramacca. Blok 9 beslaat een oppervlakte van 2.674 km², terwijl Blok 10 een oppervlakte heeft van 2.972 km². De waterdiepte in deze gebieden bedraagt maximaal vijftig meter.

Minister Abiamofo bedankte het onderhandelingsteam en benadrukte de ondersteuning van de overheid en de impact van deze ontwikkeling op Suriname. “Ik bevestig opnieuw de continue steun van de regering.  Het succes van Blok 9 en 10 zal niet slechts economische ontwikkeling brengen, maar zal ook kansen creëren voor capaciteitsontwikkeling, werkgelegenheid en gemeenschapsontwikkeling.”

Met deze ondertekening geeft Staatsolie verder invulling aan zijn strategie om Suriname’s offshore olie- en gaspotentieel op verantwoorde wijze te ontwikkelen, in samenwerking met gerenommeerde internationale partners. Het bedrijf zet zich continue in om de open offshore gebieden (‘open acreage’) onder contract te krijgen. De overeenkomsten markeren een belangrijke stap in de verdere positionering van Suriname in de internationale exploratie en productiesector.

PERSBERICHT|STAATSOLIE

 

Van ‘No deal!’ naar onderhandelingsdeal: regering-Simons zet deur naar Chinalco weer open

Ingediend door admin op

De Chinalco-deal met betrekking tot bauxietwinning in Suriname is terug op tafel. Waar de overeenkomst onder president Santokhi in 2024 een storm van protest opriep in West-Suriname — met leuzen als ‘Chinalco-deal, no deal!’ en klachten over het negeren van lokale rechten — kondigt de regering-Simons nu aan opnieuw te onderhandelen met de Chinese bauxietreus.

Er komt een speciale commissie en het oude akkoord wordt herzien, zo bleek na een kennismaking van Chinalco met waarnemend president Gregory Rusland.

(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});

Opvallend: Rusland zegt dat hij destijds, als parlementariër, bezwaar

had tegen het Santokhi-akkoord omdat er geen zekerheid was dat bauxiet in eigen land tot aluinaarde zou worden verwerkt. Nu wil dezelfde Rusland ‘een gunstiger akkoord’ dat ‘beter aansluit bij het nationaal belang’.

Dat klinkt ferm, maar de regering zwijgt over wat concreet verandert voor de dorpen Apoera, Section en Washabo — precies de gemeenschappen die het project eerder tot stilstand brachten.

Daar wringt het: eerdere berichtgeving maakte duidelijk dat bewoners voorafgaande inspraak en respect voor hun grondgebied eisen. Het vandaag uitgegeven persbericht van de CDS rept vooral over ‘win-win’ en ‘onderhandelingen’, zonder garanties over lokale zeggenschap.

Het wekt de indruk dat de

politieke top van toon verandert zodra men aan de knoppen zit: toen ‘nee’, nu ‘misschien ja — als de voorwaarden kloppen’. Het resultaat is een geloofwaardigheidskloof.

Als de regering-Simons werkelijk een ‘beter’ akkoord wil, zal ze eerst moeten aantonen dat de toen genoemde fouten van 2024 niet worden herhaald: helder lokaal overleg, zichtbare waarborgen voor verwerking/werkgelegenheid in Suriname én transparantie over de deal. Anders blijft de vraag hangen: is dit een koerswijziging in het nationaal belang, of gewoon politiek opportunisme in een nieuw jasje?